<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Science Archives &#8902; NRB APP</title>
	<atom:link href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/science/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/science/</link>
	<description>FOR CLASS 12TH</description>
	<lastBuildDate>Sun, 26 Dec 2021 12:53:00 +0000</lastBuildDate>
	<language>en-US</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=6.7.1</generator>

<image>
	<url>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2022/06/cropped-logo-t-32x32.png</url>
	<title>Science Archives &#8902; NRB APP</title>
	<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/science/</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
	<item>
		<title>पद्य-13 &#124; गाँव का घर (प्रश्न-उत्तर) &#8211; ज्ञानेंद्रपति &#124; कक्षा-12 वीं &#124; हिन्दी 100 मार्क्स</title>
		<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-13-ganw-ka-ghar-subjective-q-and-a-gyanendrapati-12th-hindi-100-marks/</link>
					<comments>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-13-ganw-ka-ghar-subjective-q-and-a-gyanendrapati-12th-hindi-100-marks/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 16 Sep 2021 05:30:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bihar Board]]></category>
		<category><![CDATA[Class 12th]]></category>
		<category><![CDATA[Subjective Q & A]]></category>
		<category><![CDATA[दिगंत भाग 2]]></category>
		<category><![CDATA[पद्य]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी]]></category>
		<category><![CDATA[Arts]]></category>
		<category><![CDATA[by रीतिका]]></category>
		<category><![CDATA[Commerce]]></category>
		<category><![CDATA[Science]]></category>
		<category><![CDATA[हिंदी]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी 100 मार्क्स]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://nrbhindi.jollylifestyle.com/?p=3478</guid>

					<description><![CDATA[<p>गाँव का घर का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।<br />
Q1. कवि की स्मृति में 'घर का चौखट' इतना जीवित क्यों है ?<br />
उत्तर-<br />
कवि की स्मृति में घर का चौखट इसलिए इतना जीवित है क्योंकि यह उनकी संस्कृति और बचपन की यादों से जुड़ी थी।<br />
गाँव के जो घर की चौखट होती थी वह घर की सीमा होती थी। उसके अंदर आने के लिए बुजुर्गों और पुरुषों को संकेत देना होता था। टिकुली साटने के लिए सहजन के पेड़ से छुराई गई गोंद का गेह उस चौखट पर रहता था। चौखट के बगल में गेरु-लिपि पर दूध में डूबे में अंगूठे के छाप थे।</p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-13-ganw-ka-ghar-subjective-q-and-a-gyanendrapati-12th-hindi-100-marks/">पद्य-13 | गाँव का घर (प्रश्न-उत्तर) &#8211; ज्ञानेंद्रपति | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-ba9cc1f9"><h2 class="uagb-heading-text"> विवरण </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">Ganw ka ghar Subjective Question</p></div>



<figure class="wp-block-table aligncenter is-style-stripes"><table class="has-background" style="background-color:#fcf0ef"><thead><tr><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">आधारित पैटर्न</span></th><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">बिहार बोर्ड, पटना</span></th></tr></thead><tbody><tr><td>कक्षा</td><td>12 वीं</td></tr><tr><td>संकाय</td><td>कला (I.A.), वाणिज्य (I.Com) &amp; विज्ञान (I.Sc)</td></tr><tr><td>विषय</td><td>हिन्दी (100 Marks)</td></tr><tr><td>किताब</td><td>दिगंत&nbsp;भाग-2</td></tr><tr><td>प्रकार</td><td>प्रश्न-उत्तर </td></tr><tr><td>अध्याय</td><td>पद्य-13 | गाँव का घर &#8211; ज्ञानेंद्रपति</td></tr><tr><td>कीमत</td><td>नि: शुल्क</td></tr><tr><td>लिखने का माध्यम</td><td>हिन्दी</td></tr><tr><td>उपलब्ध</td><td><a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jollylifestyle.nrbhindi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NRB HINDI App पर उपलब्ध</a></td></tr></tbody><tfoot><tr><td>श्रेय (साभार)</td><td><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/by-%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%a4%e0%a4%bf%e0%a4%95%e0%a4%be/" data-type="post_tag" data-id="225">रीतिका</a></td></tr></tfoot></table><figcaption><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">पद्य-13 | गाँव का घर (प्रश्न-उत्तर) &#8211; ज्ञानेंद्रपति | कक्षा-12 वीं</span></figcaption></figure>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-aa68df9e"><h5 class="uagb-heading-text">कवि की स्मृति में &#8216;घर का चौखट&#8217; इतना जीवित क्यों है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">उत्तर&nbsp;</p></div>



<p class="has-medium-font-size">कवि की स्मृति में घर का चौखट इसलिए इतना जीवित है क्योंकि यह उनकी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">संस्कृति और बचपन की यादों </span>से जुड़ी थी।<br>गाँव के जो घर की चौखट होती थी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वह घर की सीमा होती </span>थी। उसके अंदर आने के लिए <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बुजुर्गों और पुरुषों को संकेत</span> देना होता था। टिकुली साटने के लिए सहजन के पेड़ से छुराई गई गोंद का गेह उस चौखट पर रहता था। चौखट के बगल में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">गेरु-लिपि पर दूध में डूबे में अंगूठे </span>के छाप थे।      <span class="has-inline-color has-white-color">Ganw ka ghar Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-4084f07d"><h5 class="uagb-heading-text">‘पंच परमेश्वर&#8217; के खो जाने को लेकर कवि चिंतित क्यों है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">पंच परमेश्वर के खो जाने को लेकर कवि चिंतित इसलिए हैं क्योंकि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पंच परमेश्वर गाँव की ताकत और निव</span> है। गाँव में जब कोई <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वात-विवाद</span> होता था तो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पंच परमेश्वर द्वारा पंचायत के माध्यम</span> से हल कर लेते थे। अब सभी<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> न्यायालय </span>में जाते हैं। जहाँ <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">समय</span> के साथ-साथ <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">धन की भी हानि</span> होती है और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उचित समय पर न्याय भी नहीं मिलता</span> है।   </p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-997d8e03"><h5 class="uagb-heading-text">‘कि आवाज भी नहीं आती यहाँ तक, न आवाज की रोशनी न रोशनी की आवाज&#8217; &#8211; यह आवाज क्यों नहीं आती ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">‘<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कि आवाज भी नहीं आती यहाँ तक, न आवाज की रोशनी न रोशनी की आवाज</span>&#8216; &#8211; यह आवाज इसलिए नहीं आती है क्योंकि सभी लोग के पास इतना पैसा नहीं है कि वह बिजली का बिल भर पाए और टीवी या ऑर्केस्ट्रा बजाकर उस का आनंद ले सके। जिन लोगों के पास है, वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बड़े और पैसे</span> वाले लोग हैं। जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">छोटे और गरीब लोगों से दूर</span> ही रहते हैं।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-d8342a79"><h5 class="uagb-heading-text">आवाज की रोशनी या रोशनी की आवाज का क्या अर्थ है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">आवाज की रोशनी या रोशनी की आवाज का अर्थ है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जो लोग गरीब है</span>। उनकी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आवाज, उनकी खुशी अमीर लोगों के सामने दब</span> जाती हैं। आवाज के <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अंदर एक ताकत छिपी</span> हुई है। जिससे वह<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> दूर तक किसी को भी सावधान</span> कर दे अथवा वैसा <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">प्रकाश जो आवाज देकर व्यवस्था बदल</span> दे।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-45222916"><h5 class="uagb-heading-text">कविता में किस शोकगीत की चर्चा है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">होरी-चैती, विरहा-अल्हा </span>आदि, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">लोकगीतो की दुर्गति </span>देखकर कवि दुखी हैं। कवि यह देखकर बहुत दुखी हो रहे हैं कि आधुनिक संस्कृति में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">लोकगीतो की जन्मभूति</span> में ही <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उसे विकट स्थिति</span> में पहुँचा दिया है। उसकी इस <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दुर्गति पर शोकगीत द्वारा संवेदना</span> प्रकट की जा रही है। जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भटकाव </span>की स्थिति में है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-1e0b7316"><h5 class="uagb-heading-text">सर्कस का प्रकाश-बुलौआ किन कारणों से मरा होगा ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सर्कस का प्रकाश बुलावा</span> निम्न कारणों से मरा होगा।<br>बिजली आने के कारण:- पहले <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">गाँव में बिजली</span> नहीं थी, इसलिए लोग <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सर्कस की ओर आकर्षित</span> होते थे।<br>गाँव का <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वेश-भूषा, रहन-सहन</span> और परंपरा सब कुछ बदल गया। अब गाँव में भी सभी सुविधाए आ रहे हैं।<br>गाँव वालों का <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">झुकाव शहर</span> की ओर अब <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कम</span> हो गया। सर्कस के प्रकाश का जो<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> मोह </span>था वह<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> टूट</span> गया।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-12109e17"><h5 class="uagb-heading-text">गाँव के घर की रीढ़ क्यों झुरझुराती है, इस झुरझुराहट के क्या कारण हैं ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">गाँव के घर की रीढ़ अपनी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">संस्कृति को खोते देखकर झुरझुराती</span> आती है। इस झुरझुराहट का कारण:-<br>गाँव के लोग <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आधुनिक परंपरा</span> को अपना रहे हैं और अपनी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">संस्कृति सभ्यता </span>को भूलाते जा रहे हैं।<br>गाँव के लोग गाँव को छोड़कर शहर की ओर जा रहे हैं और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">गाँव में भी सभी सुविधाए</span> आ&nbsp;गई है।<br>गाँव अपने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पंच-परमेश्वर</span> को खो चुका है, अब लोग <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पंचायत के बद</span>ले न्यायालय में जाते हैं।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-056c1923"><h5 class="uagb-heading-text">मर्म स्पष्ट करें &#8211;<br>&#8216;कि जैसे गिर गया हो गजदंतों को गँवाकर कोई हाथी&#8217;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">कवि ने यँहा स्पष्ट किया है कि हम <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आधुनिक वस्तुओं से मोहित</span> होकर अपनी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">परंपरागत जीवन को बदलते</span> जा रहे हैं। उनका<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> वेश-भूषा, रहन-सहन</span> सब कुछ बदलता जा रहा है। इन सभी को देखते हुए कवि ने कहा है, मानो कोई <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">हाथी अपने चमकते दांतों को गवाकर बैठ</span> गया हो। उसके <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">रेते गए दांत की कुछ श्वेत धूल बच</span> गए हो। कवि के कहने का भाव यह है कि, शहर के प्रति लोगों का झुकाव अत्यंत ही अल्प रह गया। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अब ग्रामीण परिवेश में भी शहर की सारी सुविधाये उपलब्ध है।</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-b8af69ba"><h5 class="uagb-heading-text">कविता में कवि की कई स्मृतियाँ दर्ज हैं। स्मृतियों का हमारे लिए क्या महत्त्व होता है, इस विषय पर अपने विचार विस्तार से लिखें ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">कविता में कवि की <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कई स्मृतियाँ दर्ज</span> है। कवि अपने कविता के माध्यम से उन स्मृतियों को बताते हैं। गाँव के <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">घर का चौखट </span>जहाँ से <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">घर के अंदर</span> प्रवेश करने के लिए<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> बुजुर्गों को खासकर</span>, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आवाज लगाकर</span> जाना पड़ता था। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">गेरू लिपि दीवार पर दूधवाले के अंगूठे का निशान</span> आदि को याद करते हैं। सर्कस के लिए <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">प्रकाश-बुलौओ</span> को भी बताते हैं। वे कहते हैं, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बिजली आने के कारण अब दहेज में टीवी की माँग </span>होती है।</p>



<h2 class="has-white-color has-text-color wp-block-heading" style="font-size:10px">Ganw ka ghar Subjective Question</h2>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-b5eb9b3f"><h5 class="uagb-heading-text">चौखट, भीत, सर्कस, घर, गाँव और साथ ही बचपन के लिए कवि की चिंता को आप कितना सही मानते हैं ? अपने विचार लिखें।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">चौखट, भीत, सर्कस, घर, गाँव और साथ ही बचपन के लिए कवि की चिंता को बिल्कुल&nbsp;सही हैं। क्योंकि हर समाजिक व्यक्ति का ऐसा सोचना स्वाभाविक है। ये सही है की आज <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मनुष्य विज्ञान के सहारे प्रगति</span> कर रहा है लेकिन कुछ परिवर्तन हमे सोचने के लिए मजबूर कर देता है । <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">चौखट, भीत, सर्कस, घर, गाँव और बचपन का सीधा संबंध भारतीय संस्कृति तथा उसकी परंपरा से है।</span> इसमे हो रही परिवर्तन <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भारतीय संस्कृति</span> को प्रभावित करता है। इसलिए कवि की चिंता सही है ।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-85612574"><h2 class="uagb-heading-text">Quick Link</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<div style="height:5px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-restaurant-menu uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-8c59b089">
<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-c6889686"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Chapter Pdf</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-35b8aa3b"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Online Test </h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-5e9c55b5"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">प्रश्न-उत्तर का पीडीएफ़</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-815dcffd"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">English Summary Class 12th</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://jollylifestyle.com/blog/category/bihar-board-pattern/class-12th/english-class-12th/rainbow-ii/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">अगर आप कक्षा 12 वीं के English Book Rainbow XII | Part-2 का summary पढ़ना चाहते है तो यहाँ क्लिक करें।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-de0678e6"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">भूगोल कक्षा 12 वीं</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/arts/bhoogol/book-1-maanav-bhoogol-ke-mool-siddhaant/" rel="nofollow">अगर आप भूगोल 12 वीं का किताब &#8220;मानव भूगोल के मूल सिद्धांत&#8221; का नोट्स तथा प्रश्न-उत्तर पढ़ना चाहते है, तो यहाँ क्लिक करें ।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>
</div>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-ae65a2f7"><h2 class="uagb-heading-text">हिन्दी&nbsp;100&nbsp;मार्क्स&nbsp;सारांश</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> You may like this </p></div>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



			<div class="wp-block-uagb-post-carousel uagb-post-grid  uagb-post__image-position-top uagb-post__image-enabled uagb-block-4844bbc7     uagb-post__arrow-outside uagb-slick-carousel uagb-post__items uagb-post__columns-2 is-carousel uagb-post__columns-tablet-2 uagb-post__columns-mobile-1 uagb-post__carousel_equal-height" data-total="13" style="">

												<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-3-smpurn-kranti-subjective-q-and-a-jay-prakash-narayn-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img fetchpriority="high" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Smpurn-kranti-Subjective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Smpurn kranti Subjective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Smpurn-kranti-Subjective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Smpurn-kranti-Subjective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Smpurn-kranti-Subjective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Smpurn-kranti-Subjective-Q-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-3-smpurn-kranti-subjective-q-and-a-jay-prakash-narayn-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-3 | संपूर्ण क्रांति (प्रश्न-उत्तर) &#8211; जयप्रकाश नारायण | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-24T11:30:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 24, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					संपूर्ण क्रांति का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q1. आंदोलन के नेतृत्व के संबंध&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-3-smpurn-kranti-subjective-q-and-a-jay-prakash-narayn-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-4-ardhnarishwar-objective-q-and-a-ramdhari-singh-dinkar-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Objective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Ardhnarishwar Objective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Objective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Objective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Objective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Objective-Q-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-4-ardhnarishwar-objective-q-and-a-ramdhari-singh-dinkar-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-4 | अर्धनारीश्वर Objective Q &#038; A &#8211; रामधारी सिंह दिनकर जी | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-30T07:45:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 30, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					रामधारी सिंह दिनकर जी द्वारा रचित अर्धनारीश्वर पाठ का Objective Q &amp; A पढ़ने के&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-4-ardhnarishwar-objective-q-and-a-ramdhari-singh-dinkar-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-objective-q-and-a-vinod-kumar-shukl-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Pyare-Nanhe-Bete-Ko-Objective.png" class="attachment-large size-large" alt="Pyare Nanhe Bete Ko Objective" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Pyare-Nanhe-Bete-Ko-Objective.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Pyare-Nanhe-Bete-Ko-Objective-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Pyare-Nanhe-Bete-Ko-Objective-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Pyare-Nanhe-Bete-Ko-Objective-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-objective-q-and-a-vinod-kumar-shukl-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-11 | प्यारे नन्हें बेटे को Objective Q &#038; A &#8211; विनोद कुमार शुक्ल | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-19T07:16:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 19, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					प्यारे नन्हें बेटे को (विनोद कुमार शुक्ल) का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-objective-q-and-a-vinod-kumar-shukl-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-7-o-sadanira-objective-q-and-a-jagdishchandra-mathur-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/O-Sadanira-Objective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="O Sadanira Objective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/O-Sadanira-Objective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/O-Sadanira-Objective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/O-Sadanira-Objective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/O-Sadanira-Objective-Q-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-7-o-sadanira-objective-q-and-a-jagdishchandra-mathur-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-7 | ओ सदानीरा Objective Q &#038; A &#8211; जगदीशचंद्र माथुर | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-02T07:12:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 2, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					जगदीशचंद्र माथुर द्वारा रचित ओ सदानीरा पाठ का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-7-o-sadanira-objective-q-and-a-jagdishchandra-mathur-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-objective-q-and-a-omprakash-valmiki-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Juthan Objective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-objective-q-and-a-omprakash-valmiki-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-10 | जूठन Objective Q &#038; A &#8211; ओमप्रकाश वाल्मीकि | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-05T07:21:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 5, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					ओमप्रकाश वाल्मीकि द्वारा रचित जूठन पाठ का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-objective-q-and-a-omprakash-valmiki-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-bhavarth-saransh-bhushn-class-12th-hindi-100-marks100/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/kavitt-bhavarth-saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="kavitt bhavarth (saransh)" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/kavitt-bhavarth-saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/kavitt-bhavarth-saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/kavitt-bhavarth-saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/kavitt-bhavarth-saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/kavitt-bhavarth-saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-bhavarth-saransh-bhushn-class-12th-hindi-100-marks100/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-5 | कवित्त भावार्थ (सारांश) &#8211; भूषण | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-05T14:48:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 5, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					भूषण जी ने अपने इस कवित्त में अपने प्रिय नायकों के बारे में लिखा है।&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-bhavarth-saransh-bhushn-class-12th-hindi-100-marks100/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
											</div>
			


<p></p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-13-ganw-ka-ghar-subjective-q-and-a-gyanendrapati-12th-hindi-100-marks/">पद्य-13 | गाँव का घर (प्रश्न-उत्तर) &#8211; ज्ञानेंद्रपति | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-13-ganw-ka-ghar-subjective-q-and-a-gyanendrapati-12th-hindi-100-marks/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>पद्य-12 &#124; हार-जीत (प्रश्न-उत्तर) &#8211; अशोक वाजपेयी &#124; कक्षा-12 वीं &#124; हिन्दी 100 मार्क्स</title>
		<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/</link>
					<comments>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 15 Sep 2021 06:29:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bihar Board]]></category>
		<category><![CDATA[Class 12th]]></category>
		<category><![CDATA[Subjective Q & A]]></category>
		<category><![CDATA[दिगंत भाग 2]]></category>
		<category><![CDATA[पद्य]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी]]></category>
		<category><![CDATA[Arts]]></category>
		<category><![CDATA[by रीतिका]]></category>
		<category><![CDATA[Commerce]]></category>
		<category><![CDATA[Science]]></category>
		<category><![CDATA[हिंदी]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी 100 मार्क्स]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://nrbhindi.jollylifestyle.com/?p=3476</guid>

					<description><![CDATA[<p>हार-जीत का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।<br />
Q1. उत्सव कौन और क्यों मना रहे हैं ?<br />
उत्तर-<br />
उत्सव शहर में रहने वाले नागरिक मना रहे हैं क्योंकि उनके शासन की विजय हुई है। वह युद्ध को जीत गए हैं और वापस आ रहे हैं लेकिन युद्ध में मरे हुए सैनिक के बारे में और युद्ध के सच के बारे में कुछ भी पता नहीं है। वह सिर्फ जीत की खुशी मना रहे हैं। </p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/">पद्य-12 | हार-जीत (प्रश्न-उत्तर) &#8211; अशोक वाजपेयी | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-8327ea48"><h2 class="uagb-heading-text">विवरण</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">Har jit Subjective Question</p></div>



<figure class="wp-block-table aligncenter is-style-stripes"><table class="has-background" style="background-color:#fcf0ef"><thead><tr><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">आधारित पैटर्न</span></th><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">बिहार बोर्ड, पटना</span></th></tr></thead><tbody><tr><td>कक्षा</td><td>12 वीं</td></tr><tr><td>संकाय</td><td>कला (I.A.), वाणिज्य (I.Com) &amp; विज्ञान (I.Sc)</td></tr><tr><td>विषय</td><td>हिन्दी (100 Marks)</td></tr><tr><td>किताब</td><td>दिगंत&nbsp;भाग-2</td></tr><tr><td>प्रकार</td><td>प्रश्न-उत्तर </td></tr><tr><td>अध्याय</td><td>पद्य-12 | हार-जीत &#8211; अशोक वाजपेयी</td></tr><tr><td>कीमत</td><td>नि: शुल्क</td></tr><tr><td>लिखने का माध्यम</td><td>हिन्दी</td></tr><tr><td>उपलब्ध</td><td><a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jollylifestyle.nrbhindi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NRB HINDI App पर उपलब्ध</a></td></tr></tbody><tfoot><tr><td>श्रेय (साभार)</td><td><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/by-%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%a4%e0%a4%bf%e0%a4%95%e0%a4%be/" data-type="post_tag" data-id="225">रीतिका</a></td></tr></tfoot></table><figcaption><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">पद्य-12 | हार-जीत (प्रश्न-उत्तर) &#8211; अशोक वाजपेयी | कक्षा-12 वीं</span></figcaption></figure>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-1c128da5"><h5 class="uagb-heading-text">उत्सव कौन और क्यों मना रहे हैं ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">उत्सव <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शहर में रहने वाले नागरिक</span> मना रहे हैं क्योंकि उनके <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शासन की विजय</span> हुई है। वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">युद्ध को जीत</span> गए हैं और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वापस आ रहे</span> हैं लेकिन युद्ध में मरे हुए <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सैनिक के बारे में </span>और<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> युद्ध के सच के बारे में कुछ भी पता नहीं </span>है। वह सिर्फ <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जीत की खुशी</span> मना रहे हैं।   <span class="has-inline-color has-white-color"> Har jit Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-21cfc32d"><h5 class="uagb-heading-text">नागरिक क्यों व्यस्त हैं ? क्या उनकी व्यस्तता जायज है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">नागरिक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">विजयपर्व मनाने की तैयारी</span> में व्यस्त हैं। नहीं, उनकी व्यस्तता जायज नहीं है क्योंकि, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उन्हें सच का पता नहीं है</span>, उन्हें लगता है कि उनकी जीत हुई है, किंतु <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जीत शासक की </span>हुई है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वास्तव में नागरिकों की हार हुई है।</span>    <span class="has-inline-color has-white-color">Har jit Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-8f0563b2"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;किसकी विजय हुई सेना की, कि नागरिकों की ?&#8217; कवि ने यह प्रश्न क्यों खड़ा किया है ? यह विजय किनकी है ? आप क्या सोचते हैं ? बताएँ ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">कवि ने&nbsp;यह प्रश्न इसलिए खड़ा किया है क्योंकि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">युद्ध में विजय शासक और सैनिकों </span>की हुई है, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नागरिकों </span>की नहीं। उन्हें <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सच का पता कल </span>भी नहीं था और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आज भी</span> नहीं है। उनकी स्थिति <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जैसे</span> <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पहले थी वैसी ही रहने</span> वाली है।&nbsp;    <span class="has-inline-color has-white-color">Har jit Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-62dd5fcb"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;खेत रहनेवालों की सूची अप्रकाशित है।&#8217; इस पंक्ति के द्वारा कवि ने क्या कहना चाहा है ? कविता में इस पंक्ति की क्या सार्थकता है ? बताइए ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">इस पंक्ति के द्वारा कवि कहना चाहते हैं कि, नागरिक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शासक के विजय होने की खुशी में इतने व्यस्त</span> हो गए है कि वे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सैनिकों के बारे में सोच ही नहीं</span> रहे हैं। वह नहीं जानते हैं कि कितने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सैनिक युद्ध पर गए</span> थे और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कितने लौट कर वापस</span> आए हैं। जो सैनिक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">युद्ध में शहीद</span> हो गए हैं। उनकी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूची अप्रकाशित है</span> अर्थात <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शासक और नागरिक दोनों उन वीरों पर ध्यान नहीं दे रहे हैं।</span> विजय की खुशी में वे इतने स्वार्थी हो गए हैं कि उन्हें पता ही नहीं है कि उन शहीदों के परिवार वालों पर क्या बीत रही है इन सब से कोई मतलब नहीं है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-56fc9cc5"><h5 class="uagb-heading-text">सड़कों को क्यों सींचा जा रहा है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">सड़कों को इसलिए सींचा जा रहा है क्योंकि जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शासक जीतकर</span> आ रहे हैं, उन्हें कोई <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">गंदगी या धूल नहीं</span> मिले।&nbsp;</p>



<h2 class="has-white-color has-text-color wp-block-heading" style="font-size:10px">Har jit Subjective Question</h2>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-349dceb3"><h5 class="uagb-heading-text">बूढ़ा मशकवाला क्या कहता है और क्यों कहता है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">बूढ़ा मशकवाला कहता है कि &#8220;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">एक बार फिर हमारी हार हुई है गाना बजाने के साथ जीत नहीं, हार लौट रही है।</span>&#8221; ऐसा वह इसलिए कहते हैं क्योंकि वे जानते हैं कि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जनता का वही हाल रहने वाला है, जो पहले था।</span> कुछ बदलने वाला नहीं है, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नागरिकों की स्थिति दयनीय ही रहने</span> वाली है। वह जानता है कि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">युद्ध में सैनिक मरे हैं</span>, लेकिन शासक सबसे इस बात को छुपा रहे हैं और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कोई बूढ़ा मशकवाला की बात पर ध्यान ही नहीं दे रहा है क्योंकि किसी को कोई मतलब ही नहीं है।&nbsp;</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-e9bb0e83"><h5 class="uagb-heading-text">बूढ़ा मशकवाला किस जिम्मेवारी से मुक्त है ? सोचिए अगर वह जिम्मेवारी उसे मिलती तो क्या होता ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">बूढ़ा मशकवाला पर <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सच को दर्ज करने या बोलने की जिम्मेदारी</span> नहीं है। अगर यह जिम्मेवारी उस पर रहती तो सच बोलने के कारण <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उसकी जान हमेशा खतरे में रहती</span> या <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सच को जानकर नागरिक विजयपर्व नहीं मनाते</span> और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वास्तविकता से वाकिफ</span> रहते।&nbsp;    <span class="has-inline-color has-white-color">Har jit Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-554dd0ca"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;जिन पर है वे सेना के साथ ही जीतकर लौट रहे हैं।&#8217; &#8216;जिन&#8217; किनके लिए आया है ? वे सेना के साथ कहाँ से आ रहे हैं, वे सेना के साथ क्यों थे, वे क्या जीतकर लौटे हैं। बताएँ ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">उत्तर</p></div>



<p class="has-medium-font-size">इस पंक्ति में &#8216;जिन&#8217; शब्द का उपयोग<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> शासक</span> और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मंत्री</span> के लिए किया गया है। वह सेना के साथ <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">युद्ध में विजय प्राप्त कर</span> लौट रहे हैं। वे सेना के साथ इसलिए थे क्योंकि, उन्हें <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">युद्ध को जीतने के लिए उनकी जरूरत है।</span> वे किसी युद्ध कर को जीतकर लौटे हैं।   <span class="has-inline-color has-white-color">Har jit Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-4f443dca"><h5 class="uagb-heading-text">गद्य कविता क्या है ? इसकी क्या विशेषताएँ हैं ? इस कविता को देखते-परखते हुए बताएँ ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">छोटी गद्य कविताएँ हिन्दी में नई ही हैं</span>, इनका विशिष्ट रूप और आकार &#8211; प्रकार समसामयिक अनुभव की धरती से सामग्री उठाकर <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बोलचाल, बातचीत और सामान्य मन : चिंतन के रूप में सामने आने वाला तथ्य</span> रहता है। यहाँ युक्तियाँ भी हो सकती हैं और तर्क भी आ सकता है, यह कविता <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पेचीदगी भरी </span>भी हो सकती है और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">चौरस भी</span>।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-1196c503"><h5 class="uagb-heading-text">कविता में किस प्रश्न को उठाया गया है ? आपकी समझ में इसके भीतर से और कौन से प्रश्न उठते हैं ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">यहाँ एक ही प्रश्न है &#8211;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> युद्ध में कौन हारता है और कौन जीतता है ?</span> &#8211; सेना या जनता। जनता का तो प्रश्न ही नहीं, सेना लड़ती और जीतती है पर घोषणा होती है, शासक जीत गया। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">क्या शासक जीता है ?</span> जीतती है मात्र सत्ता और स्वार्थी सत्ता के लोग जो अपने अहम की पुष्टि हेतु लाखों को मरवा देती है और घोषणा करते है कि&nbsp;राष्ट्र के&nbsp;लिए&nbsp;उन्होंने&nbsp;अपनी&nbsp;जान&nbsp;दे दी। राष्ट्र को बर्वादी मिलती है अनाथ बच्चे और सूनी माँगे मिलती हैं।&nbsp;</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-0448a2fb"><h2 class="uagb-heading-text">Quick Link  </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<div style="height:5px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-restaurant-menu uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-d44c13f3">
<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-96531b92"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Chapter Pdf</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-3c264602"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Online Test </h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-eb19c24a"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">प्रश्न-उत्तर का पीडीएफ़</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-2ebbe641"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">English Summary Class 12th</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://jollylifestyle.com/blog/category/bihar-board-pattern/class-12th/english-class-12th/rainbow-ii/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">अगर आप कक्षा 12 वीं के English Book Rainbow XII | Part-2 का summary पढ़ना चाहते है तो यहाँ क्लिक करें।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-21615f65"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">भूगोल कक्षा 12 वीं</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/arts/bhoogol/book-1-maanav-bhoogol-ke-mool-siddhaant/" rel="nofollow">अगर आप भूगोल 12 वीं का किताब &#8220;मानव भूगोल के मूल सिद्धांत&#8221; का नोट्स तथा प्रश्न-उत्तर पढ़ना चाहते है, तो यहाँ क्लिक करें ।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>
</div>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-86579f6e"><h2 class="uagb-heading-text">हिन्दी&nbsp;100&nbsp;मार्क्स&nbsp;सारांश</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">You may like this</p></div>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



			<div class="wp-block-uagb-post-carousel uagb-post-grid  uagb-post__image-position-top uagb-post__image-enabled uagb-block-419e1fdb     uagb-post__arrow-outside uagb-slick-carousel uagb-post__items uagb-post__columns-2 is-carousel uagb-post__columns-tablet-2 uagb-post__columns-mobile-1 uagb-post__carousel_equal-height" data-total="13" style="">

												<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-1-batchit-saransh-balakrishna-bhatt-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Batchit Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-1-batchit-saransh-balakrishna-bhatt-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-1 | बातचीत सारांश &#8211; बालकृष्ण भट्ट | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-14T10:20:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 14, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					बालकृष्ण भट्ट द्वारा रचित बातचीत निबंध में वाक् शक्ति के महत्व को बताया गया है।&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-1-batchit-saransh-balakrishna-bhatt-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-sumaj-subjective-q-and-a-namwar-singh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Pragit aur Samaj subjective Q and A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-sumaj-subjective-q-and-a-namwar-singh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-9 | &#8216;प्रगीत&#8217; और समाज (प्रश्न-उत्तर) &#8211; नामवर सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-30T18:48:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 30, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					&#8216;प्रगीत&#8217; और समाज का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q 1. आचार्य रामचंद्र शुक्ल&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-sumaj-subjective-q-and-a-namwar-singh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehra-ek-bhawarth-saransh-gajanan-madhav-muktibodh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/jan-jan-ka-chehra-ek-arth.png" class="attachment-large size-large" alt="jan jan ka chehra ek arth" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/jan-jan-ka-chehra-ek-arth.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/jan-jan-ka-chehra-ek-arth-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/jan-jan-ka-chehra-ek-arth-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/jan-jan-ka-chehra-ek-arth-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/jan-jan-ka-chehra-ek-arth-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehra-ek-bhawarth-saransh-gajanan-madhav-muktibodh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-9 | जन-जन का चेहरा एक भावार्थ (सारांश) &#8211; गजानन माधव मुक्तिबोध | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-09T11:09:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 9, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					&#8220;जन-जन का चेहरा एक&#8221; कविता कवि &#8220;गजानन माधव मुक्तिबोध जी&#8221; द्वारा लिखी गई है। कवि&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehra-ek-bhawarth-saransh-gajanan-madhav-muktibodh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-samaj-saransh-namwar-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Pragit aur Samaj Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-samaj-saransh-namwar-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-9 | प्रगीत और समाज (सारांश) &#8211; नामवर सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-22T15:51:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 22, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					नामवर सिंह द्वारा लिखी गई ये आलोचक निबंध &#8220;प्रगीत और समाज&#8221; कवि कि आलोचनात्मक निबंधों&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-samaj-saransh-namwar-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-samaj-objective-q-and-a-namwar-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Pragit-Aur-Samaj-Objective.png" class="attachment-large size-large" alt="Pragit Aur Samaj Objective" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Pragit-Aur-Samaj-Objective.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Pragit-Aur-Samaj-Objective-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Pragit-Aur-Samaj-Objective-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Pragit-Aur-Samaj-Objective-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-samaj-objective-q-and-a-namwar-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-9 | प्रगीत और समाज Objective Q &#038; A &#8211; नामवर सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-04T07:18:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 4, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					नामवर सिंह द्वारा रचित प्रगीत और समाज पाठ का Objective Q &amp; A पढ़ने के&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-samaj-objective-q-and-a-namwar-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-13-shiksha-subjective-q-and-a-je-krishanmurti-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Shiksha-Subjective-Q-and-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Shiksha Subjective Q and A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Shiksha-Subjective-Q-and-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Shiksha-Subjective-Q-and-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Shiksha-Subjective-Q-and-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Shiksha-Subjective-Q-and-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-13-shiksha-subjective-q-and-a-je-krishanmurti-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-13 | शिक्षा (प्रश्न-उत्तर) &#8211; जे० कृष्णमूर्ति | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-09-03T20:00:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					September 3, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					शिक्षा का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q 1. शिक्षा का क्या अर्थ है&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-13-shiksha-subjective-q-and-a-je-krishanmurti-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
											</div>
			<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/">पद्य-12 | हार-जीत (प्रश्न-उत्तर) &#8211; अशोक वाजपेयी | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>पद्य-11 &#124; प्यारे नन्हें बेटे को (प्रश्न-उत्तर) &#8211; विनोद कुमार शुक्ल &#124; कक्षा-12 वीं &#124; हिन्दी 100 मार्क्स</title>
		<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-subjective-q-and-a-vinod-kumar-shukla-12th-hindi-100-marks/</link>
					<comments>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-subjective-q-and-a-vinod-kumar-shukla-12th-hindi-100-marks/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 14 Sep 2021 03:44:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bihar Board]]></category>
		<category><![CDATA[Class 12th]]></category>
		<category><![CDATA[Subjective Q & A]]></category>
		<category><![CDATA[दिगंत भाग 2]]></category>
		<category><![CDATA[पद्य]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी]]></category>
		<category><![CDATA[Arts]]></category>
		<category><![CDATA[by रीतिका]]></category>
		<category><![CDATA[Commerce]]></category>
		<category><![CDATA[Science]]></category>
		<category><![CDATA[हिंदी]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी 100 मार्क्स]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://nrbhindi.jollylifestyle.com/?p=3474</guid>

					<description><![CDATA[<p>प्यारे नन्हें बेटे को का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।<br />
Q1. 'बिटिया' से क्या सवाल किया गया है ?<br />
उत्तर-<br />
बिटिया से सवाल किया गया है कि, 'बतलाओ आसपास कहाँ-कहाँ लोहा है।'</p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-subjective-q-and-a-vinod-kumar-shukla-12th-hindi-100-marks/">पद्य-11 | प्यारे नन्हें बेटे को (प्रश्न-उत्तर) &#8211; विनोद कुमार शुक्ल | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-b94e622b"><h2 class="uagb-heading-text"> विवरण </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">Pyare Nanhe Bete Ko Subjective Q &amp; A</p></div>



<figure class="wp-block-table aligncenter is-style-stripes"><table class="has-background" style="background-color:#fcf0ef"><thead><tr><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">आधारित पैटर्न</span></th><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">बिहार बोर्ड, पटना</span></th></tr></thead><tbody><tr><td>कक्षा</td><td>12 वीं</td></tr><tr><td>संकाय</td><td>कला (I.A.), वाणिज्य (I.Com) &amp; विज्ञान (I.Sc)</td></tr><tr><td>विषय</td><td>हिन्दी (100 Marks)</td></tr><tr><td>किताब</td><td>दिगंत&nbsp;भाग-2</td></tr><tr><td>प्रकार</td><td>प्रश्न-उत्तर </td></tr><tr><td>अध्याय</td><td>पद्य-11 | प्यारे नन्हें बेटे को &#8211; विनोद कुमार शुक्ल</td></tr><tr><td>कीमत</td><td>नि: शुल्क</td></tr><tr><td>लिखने का माध्यम</td><td>हिन्दी</td></tr><tr><td>उपलब्ध</td><td><a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jollylifestyle.nrbhindi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NRB HINDI App पर उपलब्ध</a></td></tr></tbody><tfoot><tr><td>श्रेय (साभार)</td><td><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/by-%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%a4%e0%a4%bf%e0%a4%95%e0%a4%be/" data-type="post_tag" data-id="225">रीतिका</a></td></tr></tfoot></table><figcaption><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">पद्य-11 | प्यारे नन्हें बेटे को (प्रश्न-उत्तर) &#8211; विनोद कुमार शुक्ल | कक्षा-12 वीं</span></figcaption></figure>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-6f204f86"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;बिटिया&#8217; से क्या सवाल किया गया है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">उत्तर</p></div>



<p class="has-medium-font-size">बिटिया से सवाल किया गया है कि, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">&#8216;बतलाओ आसपास कहाँ-कहाँ लोहा है।&#8217;</span>  </p>



<h2 class="has-white-color has-text-color wp-block-heading" style="font-size:10px">Pyare Nanhe Bete Ko Subjective Q &amp; A</h2>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-e811bdab"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;बिटिया&#8217; कहाँ-कहाँ लोहा पहचान पाती है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">बिटिया अपने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आसपास</span> के लोहे को पहचान पाती है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">चिमटा, करकुल, सिगड़ी, समसी, दरवाजे की साँकल कब्जे में लोहे को पहचानती है।</span>     <span class="has-inline-color has-white-color">Pyare Nanhe Bete Ko Subjective Q &amp; A</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-17ea3f78"><h5 class="uagb-heading-text">कवि लोहे की पहचान किस रूप में कराते हैं ? यही पहचान उनकी पत्नी किस रूप में कराती हैं ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">कवि लोहे की पहचान उन वस्तुओं से करते हैं <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जो काम करने में उपयोग</span> होता है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">फावड़ा, कुदाली ,टाँगिया, बसूला, खुरपी और चक्के का पट्टा इत्यादि से करते हैं ।</span> जिसका उपयोग लोगों द्वारा किये जा रहे कामो में किया जाता है । </p>



<p class="has-medium-font-size">यही पहचान उनकी पत्नी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बाल्टी, सामने कुएँ में लगी लोहे की घिर्री, छत्ते की कड़ी-डंडी और घमेला, हँसिया और चाकू इत्यादि से कराती है ।</span> जिसका प्रयोग घर के कामों को करने में किया जाता है। </p>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दोनों ही लोहे की पहचान लोगों द्वारा किए जा रहे काम के रूप में कराते हैं।</span>   <span class="has-inline-color has-white-color">Pyare Nanhe Bete Ko Subjective Q &amp; A</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-a04f2ceb"><h5 class="uagb-heading-text">लोहा क्या है ? इसकी खोज क्यों की जा रही है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">लोहा एक धातु है</span> किंतु कविता में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">इसका उपयोग कर्म को दिखाने</span> के लिए किया गया है। इसकी खोज इसलिए की जा रही है ताकि, लोगों को समझाया जा सके कि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">हर वह व्यक्ति जो अपना काम</span> करते हैं। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मेहनत करके अपना जीवन यापन</span> करते हैं। वह सभी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मजबूत लोहे</span> के समान है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-036a989c"><h5 class="uagb-heading-text">इस घटना से उस घटना तक&#8217; -यहाँ किन घटनाओं की चर्चा है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">&#8216;इस घटना से उस घटना तक&#8217;</span> &#8211; यहाँ उन घटनाओं की चर्चा है जिसमें <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बच्चों को अभी उनके कर्म को सिखाया</span> जा रहा है। घर के सभी व्यक्ति मिलकर उन्हें समझाते हैं।&nbsp;कवि कल्पना करते हैं कि जल्दी से <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उनका लड़का उनके कंधे से ऊँचा हो</span> और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">लड़की के लिए प्यारा सा दूल्हा ढूढाँ जाए</span>।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-a963a2b7"><h5 class="uagb-heading-text">अर्थ स्पष्ट करें &#8211;<br>कि हर वो आदमी<br>जो मेहनतकश<br>लोहा है<br>हर वो औरत<br>दबी सताई<br>बोझ उठाने वाली, लोहा ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्तियाँ <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दिगंत भाग 2 के कविता “प्यारे नन्हें बेटे को”</span> से ली गई है। इसके कवि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">विनोद कुमार शुक्ल जी</span> है। यह कविता उनके कविता संकलन <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">“वह आदमी नया गरम कोट पहन कर चला गया विचार की तरह”</span> से संकलित है। इन पंक्तियो मे कवि कहते है की, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">हर वो आदमी जो मेहनत करता है</span> वो लोहा है। हर वो आदमी जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मेहनत करके आपना जीवन यापन</span> करता है। वो लोहा है। हर वो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">औरत जो दबी सतायी</span> गई है और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जो ये बोझ उठती है</span>, वो लोहा है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-1e9b2c6b"><h5 class="uagb-heading-text">कविता में लोहे की पहचान अपने आसपास में की गई है। बिटिया, कवि और उनकी पत्नी जिन रूपों में इसकी पहचान करते हैं, ये आपके मन में क्या प्रभाव उत्पन्न करते हैं ? बताइए ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">कविता में बिटिया लोहे कि पहचान एक वस्तु या धातु के रूप में करती है किंतु <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कवि और उनकी पत्नी लोहे की पहचान कर्म के रूप में कराते हैं।</span> </p>



<p class="has-medium-font-size">इससे हमारे मन पर निम्नलिखित प्रभाव पड़ता है।<br><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">लोहा हमारे आसपास सभी जगहों पर है ।<br>लोहा हमारे जीवन का आधार है ।</span>     <span class="has-inline-color has-white-color">Pyare Nanhe Bete Ko Subjective Q &amp; A</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-67a4ac10"><h5 class="uagb-heading-text">मेहनतकश आदमी और दबी-सतायी, बोझ उठाने वाली औरत में कवि द्वारा लोहे की खोज का क्या आशय है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">&#8216;मेहनतकश आदमी और दबी-सतायी, बोझ उठाने वाली औरतों&#8217; में कवि द्वारा लोहे की खोज का आशय यह है कि जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आदमी मेहनत</span> करता है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सर्दी, गर्मी, बरसात में दृढ़ता से खड़ा</span> रहता है । <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वह दृढ़ता</span>, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वह  परिश्रम</span> लोहे की तरह मजबूत होती है ।<br>वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">औरत जो लोगों द्वारा सतायी</span> जाती है। घर से बाहर तक, सभी कामों को करती है। उसका बोझ उठाती है, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सभी अत्याचारों को सहकर भी अपने परिवार का ध्यान</span> रखती है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">विषम परिस्थितियों का सामना भी साहस के साथ</span> करती है। वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">लोहे</span> की तरह मजबूत है। इसमें <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कवि ने शारीरिक और मानसिक मजबूती और कर्म को लोहे के सदृश</span> दिखाया है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-029d50ae"><h5 class="uagb-heading-text">यह कविता एक आत्मीय संसार की सृष्टि करती है पर वह संसार बाह्य निरपेक्ष नहीं है। इसमें दृष्टि और संवेदना, जिजीविषा और आत्मविश्वास सम्मिलित हैं। इस कथन की पुष्टि कीजिए ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">यह&nbsp;कथन&nbsp;पूरी&nbsp;तरह&nbsp;सत्य&nbsp;है&nbsp;की&nbsp;यह&nbsp;कविता&nbsp;आत्मीय&nbsp;संसार&nbsp;की&nbsp;सृष्टि&nbsp;करती&nbsp;है।&nbsp;कवि&nbsp;ने&nbsp;जिस&nbsp;आत्मीय&nbsp;संसार&nbsp;की&nbsp;सृष्टि&nbsp;की&nbsp;है&nbsp;उसमे&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मेहनतकश&nbsp;आदमी</span>&nbsp;के&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">परिश्रमपूर्ण&nbsp;जीवन&nbsp;तथा&nbsp;शोषित, पीड़ित, अत्याचार&nbsp;</span>को&nbsp;सहती&nbsp;हुई&nbsp;औरत&nbsp;की&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">घर-परिवार की जिम्मेदारियो का बोझ</span> उठाए जीवन जीने की अभिलाषा को भी शामिल किया गया। इसके अलावा कवि ने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बेटे को बड़े और बेटी</span> के लिए <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उपयुक्त वर</span> मिलने तथा उसके शादी करने की बात भी कही है । इस प्रकार हम कह सकते है की यह कविता <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दृष्टि और संवेदना, जिजीविषा और आत्मविश्वास युक्त आत्मीय संसार</span> की सृष्टि करती है । &nbsp;</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-ac11511e"><h5 class="uagb-heading-text">बिटिया को पिता &#8216;सिखलाते&#8217; हैं तो माँ &#8216;समझाती&#8217; है । ऐसा क्यों ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर </p></div>



<p class="has-medium-font-size">बिटिया को<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> पिता &#8216;सिखलाते&#8217;</span> लाते हैं, तो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">माँ &#8216;समझाती&#8217;</span> है। ऐसा इसलिए क्योंकि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पिता एक पुरुष</span> हैं। वह किसी भी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">काम को करने से डरते नहीं</span> है, इसलिए वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उत्साहित होकर किसी भी काम को सीखते और सिखलाते</span> हैं। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">माँ सभी प्रकार की परिस्थितियों से वाकिफ</span> होती है इसलिए वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बिटिया को समझाती है और सोच समझकर कार्य करने</span> को कहती है।  </p>



<h2 class="has-white-color has-text-color wp-block-heading" style="font-size:10px">Pyare Nanhe Bete Ko Subjective Q &amp; A</h2>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-47e7301c"><h2 class="uagb-heading-text">Quick Link </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<div style="height:5px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-restaurant-menu uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-64b6e56a">
<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-ebf62f12"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Chapter Pdf</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-492fd5ad"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Online Test </h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-27070ed3"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">प्रश्न-उत्तर का पीडीएफ़</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-ffa937f7"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">English Summary Class 12th</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://jollylifestyle.com/blog/category/bihar-board-pattern/class-12th/english-class-12th/rainbow-ii/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">अगर आप कक्षा 12 वीं के English Book Rainbow XII | Part-2 का summary पढ़ना चाहते है तो यहाँ क्लिक करें।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-073daa53"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">भूगोल कक्षा 12 वीं</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/arts/bhoogol/book-1-maanav-bhoogol-ke-mool-siddhaant/" rel="nofollow">अगर आप भूगोल 12 वीं का किताब &#8220;मानव भूगोल के मूल सिद्धांत&#8221; का नोट्स तथा प्रश्न-उत्तर पढ़ना चाहते है, तो यहाँ क्लिक करें ।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>
</div>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-89ca38ca"><h2 class="uagb-heading-text">हिन्दी&nbsp;100&nbsp;मार्क्स&nbsp;सारांश</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> You may like this</p></div>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



			<div class="wp-block-uagb-post-carousel uagb-post-grid  uagb-post__image-position-top uagb-post__image-enabled uagb-block-0331103c     uagb-post__arrow-outside uagb-slick-carousel uagb-post__items uagb-post__columns-2 is-carousel uagb-post__columns-tablet-2 uagb-post__columns-mobile-1 uagb-post__carousel_equal-height" data-total="13" style="">

												<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-12-tirichh-saransh-uday-prakash-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Tirichh Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-12-tirichh-saransh-uday-prakash-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-12 | तिरिछ (सारांश) &#8211; उदय प्रकाश | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-25T15:51:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 25, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					उदय प्रकाश द्वारा लिखा गया तिरिछ प्रसिद्ध कहानी एक उत्तर आधुनिक त्रासदी है। यह कहानी&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-12-tirichh-saransh-uday-prakash-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-samaj-saransh-namwar-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Pragit aur Samaj Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Pragit-aur-samaj-saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-samaj-saransh-namwar-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-9 | प्रगीत और समाज (सारांश) &#8211; नामवर सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-22T15:51:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 22, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					नामवर सिंह द्वारा लिखी गई ये आलोचक निबंध &#8220;प्रगीत और समाज&#8221; कवि कि आलोचनात्मक निबंधों&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-samaj-saransh-namwar-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-bhavarth-saransh-ashok-vajpeyi-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="har jit bhavarth (saransh)" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-bhavarth-saransh-ashok-vajpeyi-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-12 | हार-जीत भावार्थ (सारांश) &#8211; अशोक वाजपेयी | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-12T15:14:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 12, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					प्रस्तुत कविता &#8220;हार जीत&#8221; कवि &#8220;अशोक वाजपेयी&#8221; के कविता संकलन &#8220;कहीं नहीं वहीं&#8221; से ली&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-bhavarth-saransh-ashok-vajpeyi-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-mein-objective-q-and-a-jayshankra-prasad-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tumul-Kolahal-Kalah-Mein-Objective.png" class="attachment-large size-large" alt="Tumul Kolahal Kalah Mein Objective" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tumul-Kolahal-Kalah-Mein-Objective.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tumul-Kolahal-Kalah-Mein-Objective-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tumul-Kolahal-Kalah-Mein-Objective-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tumul-Kolahal-Kalah-Mein-Objective-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-mein-objective-q-and-a-jayshankra-prasad-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-6 | तुमुल कोलाहल कलह में Objective Q &#038; A &#8211; जयशंकर प्रसाद | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-14T07:16:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 14, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					तुमुल कोलाहल कलह में (जयशंकर प्रसाद) का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-mein-objective-q-and-a-jayshankra-prasad-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-3-pad-objective-q-and-a-tulsidas-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tulsidas-Ke-Pad-Objective-12th.png" class="attachment-large size-large" alt="Tulsidas Ke Pad Objective 12th" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tulsidas-Ke-Pad-Objective-12th.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tulsidas-Ke-Pad-Objective-12th-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tulsidas-Ke-Pad-Objective-12th-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tulsidas-Ke-Pad-Objective-12th-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-3-pad-objective-q-and-a-tulsidas-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-3 | पद Objective Q &#038; A &#8211; तुलसीदास | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-11T15:36:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 11, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					तुलसीदास के पद का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।

1. तुलसीदास&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-3-pad-objective-q-and-a-tulsidas-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chappy-subjective-q-and-a-nabhadas-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Chappy-Subjective-Question.png" class="attachment-large size-large" alt="Chappy Subjective Question" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Chappy-Subjective-Question.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Chappy-Subjective-Question-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Chappy-Subjective-Question-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Chappy-Subjective-Question-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chappy-subjective-q-and-a-nabhadas-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-4 | छप्पय (प्रश्न-उत्तर) &#8211; नाभादास | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-09-07T20:31:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					September 7, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					छप्पय का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q1. नाभादास ने छप्पय मे काबीर की किन विशेषताओं का उल्लेख किया है ?&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chappy-subjective-q-and-a-nabhadas-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
											</div>
			<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-subjective-q-and-a-vinod-kumar-shukla-12th-hindi-100-marks/">पद्य-11 | प्यारे नन्हें बेटे को (प्रश्न-उत्तर) &#8211; विनोद कुमार शुक्ल | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-subjective-q-and-a-vinod-kumar-shukla-12th-hindi-100-marks/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>पद्य-10 &#124; अधिनायक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; रघुवीर सहाय &#124; कक्षा-12 वीं &#124; हिन्दी 100 मार्क्स</title>
		<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/</link>
					<comments>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 13 Sep 2021 10:02:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bihar Board]]></category>
		<category><![CDATA[Class 12th]]></category>
		<category><![CDATA[Subjective Q & A]]></category>
		<category><![CDATA[दिगंत भाग 2]]></category>
		<category><![CDATA[पद्य]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी]]></category>
		<category><![CDATA[Arts]]></category>
		<category><![CDATA[by रीतिका]]></category>
		<category><![CDATA[Commerce]]></category>
		<category><![CDATA[Science]]></category>
		<category><![CDATA[हिंदी]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी 100 मार्क्स]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://nrbhindi.jollylifestyle.com/?p=3473</guid>

					<description><![CDATA[<p>अधिनायक का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।<br />
Q1. हरचरना कोण है? उसकी क्या पहचान है?<br />
उत्तर- हरचरना भारत की जनता को कहा गया है ।<br />
पहचान:- फटा पुराना कपड़ा पहना हुआ व्यक्ति, शासकों के अनुसार काम करने वाले व्यक्ति ।</p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/">पद्य-10 | अधिनायक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; रघुवीर सहाय | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-a83094f3"><h2 class="uagb-heading-text">विवरण </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">Adhinayk Subjective Question</p></div>



<figure class="wp-block-table aligncenter is-style-stripes"><table class="has-background" style="background-color:#fcf0ef"><thead><tr><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">आधारित पैटर्न</span></th><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">बिहार बोर्ड, पटना</span></th></tr></thead><tbody><tr><td>कक्षा</td><td>12 वीं</td></tr><tr><td>संकाय</td><td>कला (I.A.), वाणिज्य (I.Com) &amp; विज्ञान (I.Sc)</td></tr><tr><td>विषय</td><td>हिन्दी (100 Marks)</td></tr><tr><td>किताब</td><td>दिगंत&nbsp;भाग-2</td></tr><tr><td>प्रकार</td><td>प्रश्न-उत्तर </td></tr><tr><td>अध्याय</td><td>पद्य-10 | अधिनायक &#8211; रघुवीर सहाय</td></tr><tr><td>कीमत</td><td>नि: शुल्क</td></tr><tr><td>लिखने का माध्यम</td><td>हिन्दी</td></tr><tr><td>उपलब्ध</td><td><a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jollylifestyle.nrbhindi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NRB HINDI App पर उपलब्ध</a></td></tr></tbody><tfoot><tr><td>श्रेय (साभार)</td><td><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/by-%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%a4%e0%a4%bf%e0%a4%95%e0%a4%be/" data-type="post_tag" data-id="225">रीतिका</a></td></tr></tfoot></table><figcaption><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">पद्य-10 | अधिनायक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; रघुवीर सहाय | कक्षा-12 वीं</span></figcaption></figure>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-040b2fb7"><h5 class="uagb-heading-text">हरचरना&nbsp;कोण&nbsp;है? उसकी&nbsp;क्या&nbsp;पहचान&nbsp;है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">हरचरना <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भारत की जनता</span> को कहा गया है । <br><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पहचान:-</span> फटा पुराना कपड़ा पहना हुआ व्यक्ति, शासकों के अनुसार काम करने वाले व्यक्ति ।&nbsp;</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-2eeb74d6"><h5 class="uagb-heading-text">हरचरना&nbsp; &#8220;हरिचरण&#8221;  का&nbsp;तद्भव&nbsp;रूप&nbsp;है, कवि&nbsp;ने&nbsp;कविता&nbsp;में&nbsp; &#8220;हरचरना&#8221;  को&nbsp;रखा&nbsp;है, हरिचरण&nbsp;को&nbsp;नहीं&nbsp;क्यों?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">कवि ने हरचरना कहकर <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भारत की जनता</span> को दिखाया है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">हरचरना किसी का नाम नहीं है</span> बल्कि यह तो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">गरीब, दुखी और शोषित जनता का प्रतीक</span> है। इसलिए कवि ने कविता में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">हरचरना को रखा है, हरिचरण को नहीं।&nbsp;</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-b4c497c1"><h5 class="uagb-heading-text">अधिनायक&nbsp;कौन&nbsp;है? उसकी&nbsp;क्या&nbsp;पहचान&nbsp;है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">अधिनायक देश के <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शासक को</span> कहा गया है। जो अपना जयकारा जनता से लगवाते हैं।<br><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पहचान:-</span> राजसी वस्त्र को पहने हुए हैं।, वह अपना जयकारा लगवाता है। और सिंहासन पर बैठ सबसे अपना काम करवाता है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-f67bf5f3"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;जय-जय&nbsp;करना&#8217;&nbsp;का&nbsp;क्या&nbsp;अर्थ&nbsp;है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">&#8216;जय-जय करने&#8217; का अर्थ है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अपनी प्रशंसा करवाना,</span> अपनी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">छवि को सभी जगह फैलाना</span> और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">स्वयं को महान दिखाना ।</span>       <span class="has-inline-color has-white-color">Adhinayk Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-f88506a1"><h5 class="uagb-heading-text">‘डरा हुआ मन बेमन जिसका/बाजा रोज बजाता है&#8217;- यहाँ &#8216;बेमन&#8217; का क्या अर्थ है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">यहाँ &#8216;बेमन&#8217; का अर्थ है, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बिना मन के</span>। अर्थात मन नहीं है फिर भी उसका गुणगान करना है। जनता <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">डर के कारण शासक का गुणगान </span>करती है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मन होते हुए भी उनके विरुद्ध नहीं जा</span> सकते हैं।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-4c8d3af7"><h5 class="uagb-heading-text">हरचरना अधिनायक के गुण क्यों गाता है ? उसके डर के क्या कारण हैं?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">हरचरना अधिनायक का गुण इसलिए गाता है क्योंकि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अधिनायक देश का शासक है।</span> वह बहुत <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बलशाली</span> और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">महाबली</span> है । हरचरना के डर का कारण है कि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वह अधिनायक की तरह बलशाली नहीं</span> है। वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कमजोर</span> है और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अपने सभी आवश्यकता के लिए अधिनायक पर निर्भर</span> है। वह डरता है कि उसे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कोई नुकसान ना हो</span> जाए।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-7f72fb5c"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;बाजा बजाना&#8217; का क्या अर्थ है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">&#8216;बाजा बजाने&#8217; का अर्थ है। किसी की <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">प्रशंसा</span> करना या <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">गुणगान</span> करना।    <span class="has-inline-color has-white-color">Adhinayk Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-a3f5dc9f"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;कौन-कौन है वह जन-गण-मन-अधिनायक वह महाबली&#8217; &#8211; कवि यहाँ किसकी पहचान कराना चाहता है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">&#8216;कौन-कौन है वह जन गण मन अधिनायक वह महाबली&#8217; &#8211; कवि यहाँ <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">देश के शासकों की</span> पहचान कराना चाहते हैं। जिससे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जनता डरती</span> है। वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बहुत ताकतवर</span> है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-b87038fa"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;कौन-कौन&#8217; में पुनरुक्ति है, कवि ने यह प्रयोग किस लिए किया है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">&#8216;कौन-कौन&#8217; में पूनरुक्ती है, कवि ने&nbsp;यह इसलिए किया है क्योंकि देश के जो शासक हैं, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वह एक नहीं</span>, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">एक से अधिक</span> हैं और<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> वे सभी मिलकर जनता का शोषण कर रहे हैं।</span></p>



<h2 class="has-white-color has-text-color wp-block-heading" style="font-size:10px">Adhinayk Subjective Question</h2>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-82a8de22"><h5 class="uagb-heading-text">भारत के राष्ट्रगीत &#8216;जन-गण-मन-अधिनायक जय हे&#8217; से इस कविता का क्या संबंध है? वर्णन करें ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भारत के राष्ट्रगान</span> में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">&#8216;जन-गण-मन-अधिनायक जय हे,</span> से इस कविता का संबंध है कि इस कविता में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">&#8216;अधिनायक&#8217; शब्द का प्रयोग व्यंग्यात्मक रूप से किया</span> गया है। इसमें इसका प्रयोग <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शोषण कर रहे नेताओं के लिए किया</span> गया है। जबकि राष्ट्रगान में इसका प्रयोग <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">देश को आगे ले जाने वाले </span>और<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> आजादी दिलाने वाले नेताओं के लिए किया गया</span> था।    <span class="has-inline-color has-white-color">Adhinayk Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-58a388ee"><h5 class="uagb-heading-text">कविता का भावार्थ अपने शब्दों में लिखें ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayak-bhavarth-saransh-raghuvir-sahay-class-12th-hindi-100-marks/">भावार्थ&nbsp;के&nbsp;लिए&nbsp;यहाँ&nbsp;क्लिक&nbsp;करे&nbsp;।&nbsp;</a></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-0fbed72f"><h5 class="uagb-heading-text">व्याख्या करें &#8211;<br>पूरब पश्चिम से आते हैं<br>नंगे बूचे नर-कंकाल,<br>सिंहासन पर बैठा, उनके<br>तमगे कौन लगाता है</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्ति हमारे पाठ्यपुस्तक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दिगंत भाग 2 के अधिनायक</span> कविता से ली गई है। यह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">एक व्यंग कविता</span> है। यह कविता कवि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">रघुवीर सहाय</span> के संग्रह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आत्महत्या के विरुद्ध</span> से ली गई है। इन पंक्तियों में कवि कहते हैं की, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पूरब-पश्चिम अर्थात सभी&nbsp;दिशाओ&nbsp;से, राष्ट्रीय&nbsp;त्योहारों&nbsp;पर&nbsp;गरीब&nbsp;जनता&nbsp;नंगे पाॅवो आती&nbsp;है।&nbsp;</span>उन्हे&nbsp;देखकर&nbsp;ऐसा&nbsp;लगता&nbsp;है,&nbsp;जैसे&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वे नरकंकाल </span>हो। सिंहासन पर बैठाकर <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उनके (गरीब&nbsp;जनता के) तमगे (मैडल) लगवाने&nbsp;वाला</span>&nbsp;वह&nbsp;कौन&nbsp;है।    <span class="has-inline-color has-white-color">Adhinayk Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-4428b9a0"><h2 class="uagb-heading-text"> Quick Link </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<div style="height:5px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-restaurant-menu uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-b6145811">
<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-a91193bf"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Chapter Pdf</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-8ce55418"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Online Test </h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-2c425c37"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">प्रश्न-उत्तर का पीडीएफ़</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-a82768e9"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">English Summary Class 12th</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://jollylifestyle.com/blog/category/bihar-board-pattern/class-12th/english-class-12th/rainbow-ii/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">अगर आप कक्षा 12 वीं के English Book Rainbow XII | Part-2 का summary पढ़ना चाहते है तो यहाँ क्लिक करें।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-2d6185d9"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">भूगोल कक्षा 12 वीं</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/arts/bhoogol/book-1-maanav-bhoogol-ke-mool-siddhaant/" rel="nofollow">अगर आप भूगोल 12 वीं का किताब &#8220;मानव भूगोल के मूल सिद्धांत&#8221; का नोट्स तथा प्रश्न-उत्तर पढ़ना चाहते है, तो यहाँ क्लिक करें ।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>
</div>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-261a28b5"><h2 class="uagb-heading-text"> हिन्दी&nbsp;100&nbsp;मार्क्स&nbsp;सारांश   </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> You may like this </p></div>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



			<div class="wp-block-uagb-post-carousel uagb-post-grid  uagb-post__image-position-top uagb-post__image-enabled uagb-block-a743ea02     uagb-post__arrow-outside uagb-slick-carousel uagb-post__items uagb-post__columns-2 is-carousel uagb-post__columns-tablet-2 uagb-post__columns-mobile-1 uagb-post__carousel_equal-height" data-total="13" style="">

												<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-4-ardhnarishwar-saransh-ramdhari-singh-dinkar-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1.png" class="attachment-large size-large" alt="Ardhnarishwar Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-4-ardhnarishwar-saransh-ramdhari-singh-dinkar-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-4 | अर्धनारीश्वर सारांश &#8211; रामधारी सिंह दिनकर जी | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-17T20:49:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 17, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					अर्धनारीश्वर निबंध रामधारी सिंह दिनकर जी द्वारा लिखा गया है। अर्धनारीश्वर पाठ में स्त्री और&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-4-ardhnarishwar-saransh-ramdhari-singh-dinkar-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-objective-q-and-a-bhushn-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Kavitt-Objective-Class-12.png" class="attachment-large size-large" alt="Kavitt Objective Class 12" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Kavitt-Objective-Class-12.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Kavitt-Objective-Class-12-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Kavitt-Objective-Class-12-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Kavitt-Objective-Class-12-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-objective-q-and-a-bhushn-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-5 | कवित्त Objective Q &#038; A &#8211; भूषण | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-13T07:16:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 13, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					कवित्त (भूषण) का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।

1. &#8220;कवित्त&#8221; के&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-objective-q-and-a-bhushn-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-sumaj-subjective-q-and-a-namwar-singh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Pragit aur Samaj subjective Q and A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-sumaj-subjective-q-and-a-namwar-singh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-9 | &#8216;प्रगीत&#8217; और समाज (प्रश्न-उत्तर) &#8211; नामवर सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-30T18:48:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 30, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					&#8216;प्रगीत&#8217; और समाज का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q 1. आचार्य रामचंद्र शुक्ल&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-sumaj-subjective-q-and-a-namwar-singh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-7-putra-viyog-subjective-q-and-a-subhdra-kumari-chouhan-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Putra-viyog-Subjective-Question.png" class="attachment-large size-large" alt="Putra Viyog Subjective Question" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Putra-viyog-Subjective-Question.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Putra-viyog-Subjective-Question-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Putra-viyog-Subjective-Question-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Putra-viyog-Subjective-Question-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-7-putra-viyog-subjective-q-and-a-subhdra-kumari-chouhan-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-7 | पुत्र वियोग (प्रश्न-उत्तर) &#8211; सुभद्रा कुमारी चौहान | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-09-10T20:25:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					September 10, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					पुत्र वियोग का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q1. कवियित्री का खिलौना क्या है?
उत्तर-&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-7-putra-viyog-subjective-q-and-a-subhdra-kumari-chouhan-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-7-o-sadanira-objective-q-and-a-jagdishchandra-mathur-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/O-Sadanira-Objective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="O Sadanira Objective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/O-Sadanira-Objective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/O-Sadanira-Objective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/O-Sadanira-Objective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/O-Sadanira-Objective-Q-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-7-o-sadanira-objective-q-and-a-jagdishchandra-mathur-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-7 | ओ सदानीरा Objective Q &#038; A &#8211; जगदीशचंद्र माथुर | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-02T07:12:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 2, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					जगदीशचंद्र माथुर द्वारा रचित ओ सदानीरा पाठ का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-7-o-sadanira-objective-q-and-a-jagdishchandra-mathur-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-12-tirichh-objective-q-and-a-uday-prakash-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tirichh-Objective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Tirichh Objective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tirichh-Objective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tirichh-Objective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tirichh-Objective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tirichh-Objective-Q-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-12-tirichh-objective-q-and-a-uday-prakash-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-12 | तिरिछ Objective Q &#038; A &#8211; उदय प्रकाश | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-07T07:26:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 7, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					उदय प्रकाश द्वारा रचित तिरिछ पाठ का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-12-tirichh-objective-q-and-a-uday-prakash-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
											</div>
			<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/">पद्य-10 | अधिनायक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; रघुवीर सहाय | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>पद्य-9 &#124; जन-जन का चेहरा एक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; गजानन माधव मुक्तिबोध &#124; कक्षा-12 वीं &#124; हिन्दी 100 मार्क्स</title>
		<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehara-ek-subjective-q-and-a-gajann-madhw-muktibodh-12th-hindi-100-marks/</link>
					<comments>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehara-ek-subjective-q-and-a-gajann-madhw-muktibodh-12th-hindi-100-marks/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 12 Sep 2021 06:42:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bihar Board]]></category>
		<category><![CDATA[Class 12th]]></category>
		<category><![CDATA[Subjective Q & A]]></category>
		<category><![CDATA[दिगंत भाग 2]]></category>
		<category><![CDATA[पद्य]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी]]></category>
		<category><![CDATA[Arts]]></category>
		<category><![CDATA[by रीतिका]]></category>
		<category><![CDATA[Commerce]]></category>
		<category><![CDATA[Science]]></category>
		<category><![CDATA[हिंदी]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी 100 मार्क्स]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://nrbhindi.jollylifestyle.com/?p=3465</guid>

					<description><![CDATA[<p>जन जन का चेहरा एक का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।<br />
Q1. जन जन का चेहरा एक से कवि का क्या तात्पर्य है ?<br />
उत्तर- जन जन का चेहरा एक से कवि का तात्पर्य उन लोगों से है, जो अलग-अलग देशों में रहने के बावजूद भी एक साथ मिलकर शोषण कर्ताओं के विरुद्ध आवाज उठाते हैं। जिसका एक ही लक्ष्य है शांति और बंधुत्व के साथ न्याय। कवि ने इसमें जनता की एकता और उनकी ताकत को दिखाया है।</p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehara-ek-subjective-q-and-a-gajann-madhw-muktibodh-12th-hindi-100-marks/">पद्य-9 | जन-जन का चेहरा एक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; गजानन माधव मुक्तिबोध | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-16942b67"><h2 class="uagb-heading-text">विवरण&nbsp;</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">Jan jan ka chehara ek Subjective Question</p></div>



<figure class="wp-block-table aligncenter is-style-stripes"><table class="has-background" style="background-color:#fcf0ef"><thead><tr><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">आधारित पैटर्न</span></th><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">बिहार बोर्ड, पटना</span></th></tr></thead><tbody><tr><td>कक्षा</td><td>12 वीं</td></tr><tr><td>संकाय</td><td>कला (I.A.), वाणिज्य (I.Com) &amp; विज्ञान (I.Sc)</td></tr><tr><td>विषय</td><td>हिन्दी (100 Marks)</td></tr><tr><td>किताब</td><td>दिगंत&nbsp;भाग-2</td></tr><tr><td>प्रकार</td><td>प्रश्न-उत्तर</td></tr><tr><td>अध्याय</td><td>पद्य-9 | जन-जन का चेहरा एक &#8211; गजानन माधव मुक्तिबोध</td></tr><tr><td>कीमत</td><td>नि: शुल्क</td></tr><tr><td>लिखने का माध्यम</td><td>हिन्दी</td></tr><tr><td>उपलब्ध</td><td><a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jollylifestyle.nrbhindi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NRB HINDI App पर उपलब्ध</a></td></tr></tbody><tfoot><tr><td>श्रेय (साभार)</td><td><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/by-%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%a4%e0%a4%bf%e0%a4%95%e0%a4%be/" data-type="post_tag" data-id="225">रीतिका</a></td></tr></tfoot></table><figcaption><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">पद्य-9 | जन-जन का चेहरा एक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; गजानन माधव मुक्तिबोध | कक्षा-12 वीं</span></figcaption></figure>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-c076a05e"><h5 class="uagb-heading-text">जन&nbsp;जन&nbsp;का&nbsp;चेहरा&nbsp;एक&nbsp;से&nbsp;कवि&nbsp;का&nbsp;क्या&nbsp;तात्पर्य&nbsp;है&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">जन जन का चेहरा एक से कवि का तात्पर्य उन लोगों से है, जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अलग-अलग देशों में रहने के बावजूद भी एक साथ मिलकर शोषण कर्ताओं के विरुद्ध आवाज उठाते</span> हैं। जिसका एक ही लक्ष्य है <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शांति और बंधुत्व के साथ न्याय।</span> कवि ने इसमें <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जनता की एकता और उनकी ताकत </span>को दिखाया है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-719b9568"><h5 class="uagb-heading-text">बँधी हुई मुट्ठियों&nbsp;का&nbsp;क्या&nbsp;लक्ष्य&nbsp;है&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">&#8216;बँधी हुई मुट्ठिया&#8217; <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जनता की ताकत और एकता का प्रतीक</span> है। जिसका लक्ष्य है, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शोषण कर्ताओ के विरुद्ध आवाज उठाना</span> और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">न्याय को कायम रखना।</span> बँधी हुई मुट्ठी की ताकत इतनी है कि जनता के शोषण कर्ताओ को <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कभी भी सत्ता से हटा</span> सकती है और उनके लिए <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भयानक और विकराल रूप</span> भी धारण कर सकती है।   <span class="has-inline-color has-white-color">Jan jan ka chehara ek Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-2d695081"><h5 class="uagb-heading-text">कवि&nbsp;ने&nbsp;सितारे&nbsp;को&nbsp;भयानक&nbsp;क्यों&nbsp;कहा&nbsp;है? सितारे&nbsp;का&nbsp;इशारा&nbsp;किस&nbsp;ओर&nbsp;है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">कवि ने सितारे को भयानक इसलिए कहा है क्योंकि सितारे मे जितनी चमक होती है, वह उतना ही <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">विकराल और भयानक </span>होता है। समय आने पर वह लाल जलते हुए ज्वाला के समान होता है। सितारे का इशारा <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">संघर्षशील जनता की ओर</span> है जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शोषण कर्ताओं के लिए काल बन</span> सकती है एक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भयानक और विकराल रूप</span> ले सकती है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-dbc28d05"><h5 class="uagb-heading-text">नदियों&nbsp;की&nbsp;वेदना&nbsp;का&nbsp;क्या&nbsp;कारण&nbsp;है&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">नदियों की वेदना का कारण मनुष्य के द्वारा किए जा रहे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पाप, अत्याचार और अधर्म</span> है। जिसके कारण <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">माँ की तरह सबको जीवन देने वाली नदी भी विनाश का कारण</span> बनती है।   <span class="has-inline-color has-white-color">Jan jan ka chehara ek Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-ab7a8f89"><h5 class="uagb-heading-text">अर्थ&nbsp;स्पष्ट&nbsp;करें&nbsp;&#8211;<br>(क) आशामयी&nbsp;लाल&nbsp;लाल&nbsp;किरणों&nbsp;से&nbsp;अंधकार<br>चीरता सा&nbsp;मित्र&nbsp;का&nbsp;स्वर्ग&nbsp;एक&nbsp;;<br>जन&nbsp;जन&nbsp;का&nbsp;मित्र&nbsp;एक&nbsp;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्तिया दिगंत भाग-2 के <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">“जन-जन का चेहरा एक”</span> कविता से ली गई है। इसके कवि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">“गजानन माधव मुक्तिबोध जी”</span> है। कवि ने इस कविता मे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आंतरिक एकता</span> को दिखाते हुए जनता के <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">संघर्षकारी संकल्प मे प्रेरणा और उत्साह का संचार </span>करते है। इन पंक्तियों कवि कहते है की,<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> इन अंधकारों की चीरने वाले आशा की लाल-लाल किरणे है।&nbsp;जब ये अंधकार खत्म होगा तो सभी मित्रों का सभी लोगों का स्वर्ग एक होगा। सभी लोगो के मित्र एक होंगे।</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-554928f5"><h5 class="uagb-heading-text">(ख) एशिया&nbsp;के, यूरोप&nbsp;के, अमरीका&nbsp;के&nbsp;<br>भिन्न&nbsp;भिन्न&nbsp;वास&nbsp;स्थान&nbsp;;<br>भौगोलिक, ऐतिहासिक&nbsp;बंधनों&nbsp;के&nbsp;बावजूद ,<br>सभी&nbsp;ओर&nbsp;हिंदुस्तान, सभी&nbsp;ओर&nbsp;हिंदुस्तान&nbsp;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्तिया दिगंत भाग-2 के <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">“जन-जन का चेहरा एक”</span> कविता से ली गई है। इसके कवि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">“गजानन माधव मुक्तिबोध जी”</span> है। कवि ने इस कविता मे आंतरिक एकता को दिखाते हुए जनता के <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">संघर्षकारी संकल्प मे प्रेरणा और उत्साह का संचार</span> करते है। इन पंक्तियों कवि कहते है की, एशिया, यूरोप, अमरीका भिन्न-भिन्न निवास स्थान है&nbsp;जहाँ&nbsp;लोग&nbsp;रहते&nbsp;है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भौगोलिक, ऐतिहासिक बहुत से बंधन है इन बंधनों के बावजूद भी&nbsp;सभी&nbsp;ओर&nbsp;हिंदुस्तान&nbsp;के&nbsp;लोग&nbsp;रहते&nbsp;है&nbsp;सभी&nbsp;ओर हिन्दुस्तानी है।</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-ea855509"><h5 class="uagb-heading-text">दावन&nbsp;दुरात्मा&nbsp;से&nbsp;क्या&nbsp;अभिप्राय&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जो लोगों का शोषण करते हैं। उन्हें कष्ट पहुंचाते हैं और उनके हक को छीनते हैं</span>। ऐसे लोगों को ही दानव दुरात्मा कहा गया है।&nbsp; <span class="has-inline-color has-white-color">Jan jan ka chehara ek Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-801ec628"><h5 class="uagb-heading-text">ज्वाला कहाँ&nbsp;से&nbsp;उठती&nbsp;है&nbsp;? कवि&nbsp;ने&nbsp;इसे&nbsp;अतिक्रुद्ध क्यों&nbsp;कहा&nbsp;है&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">ज्वाला जनता के हृदय से उठती है। कवि ने इस अतिक्रुद्द इसलिए कहा है क्योंकि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शोषित और पीड़ित जनता के मन में</span> जो ज्वाला है। वो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बहुत ही प्रलयंकारी</span> है। वह अपना <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">धैर्य खो</span> चुकी है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अपना हक पाने</span> के लिए <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जनता एक होकर शोषण करने वालों के खिलाफ अपनी आवाज उठा</span> रही है और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">क्रांति कर</span> रही है।&nbsp;</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-80061e10"><h5 class="uagb-heading-text">समूची&nbsp;दुनिया&nbsp;में&nbsp;जन&nbsp;जन&nbsp;का&nbsp;युद्ध&nbsp;क्यों&nbsp;चल&nbsp;रहा&nbsp;है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">जन जन का युद्ध समूची दुनिया में इसलिए चल रहा है क्योंकि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सारी दुनिया इन शोषण करने वालों से परेशान</span> है। शोषण कर्ता सभी जगह है, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सभी देशों में है</span> इसलिए <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सभी देशों के लोगों की वेदना और संघर्ष एक सी है ।</span>  <span class="has-inline-color has-white-color">Jan jan ka chehara ek Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-38520742"><h5 class="uagb-heading-text">कविता&nbsp;का केंद्रीय विषय क्या है ?&nbsp;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">कविता मे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शोषण कर्ताओ के विरुद्ध संघर्ष कर रही जनता के बारे में बताया</span> गया है। सभी देश में शोषण करने वाले हैं, जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पीड़ित और कमजोर जनता को दबाए जा रहे</span> हैं। अब <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जनता एकता के बल को समझ गई है, जग गई है।</span> एक होकर जनता इन शोषण कर्ताओं के खिलाफ <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अपनी ताकत और क्रोध को दिखा </span>रही है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जिसका एक ही लक्ष्य है, अपने अधिकारों को प्राप्त</span> करना।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-aee59c22"><h5 class="uagb-heading-text">प्यार&nbsp;का&nbsp;इशारा&nbsp;और&nbsp;क्रोध&nbsp;का&nbsp;दुधारा&nbsp;से&nbsp;क्या&nbsp;तात्पर्य&nbsp;है&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्यार का इशारा और क्रोध का दूध धारा से तात्पर्य है कि जो जनता प्यार करती है, जो सब कुछ शांति और संयम से करती है। वह जब क्रोध में आती है तो उसकी धारा बदल जाती है। वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शोषण करने वालों पर तलवार की धार की तरह</span> होती है। वह किसी से नहीं डरती है।&nbsp;<span class="has-inline-color has-white-color">Jan jan ka chehara ek Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-2ffd7469"><h5 class="uagb-heading-text">पृथ्वी&nbsp;के&nbsp;प्रसार&nbsp;को&nbsp;किन&nbsp;लोगों&nbsp;ने&nbsp;अपनी&nbsp;सेनाओं&nbsp;से&nbsp;गिरफ्तार&nbsp;कर&nbsp;रखा&nbsp;है&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">जनता का शोषण करने वाले लोगों ने पृथ्वी के प्रसार को अपनी सेनाओं से गिरफ्तार कर रखा है। इसमें <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">समाज के उच्च वर्ग के लोग</span> जैसे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नेता और पूंजीपति</span> आदि आते हैं।&nbsp;<span class="has-inline-color has-white-color">Jan jan ka chehara ek Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-5032fcf3"><h5 class="uagb-heading-text">कविता&nbsp;की&nbsp;पंक्ति&nbsp;पंक्ति&nbsp;का&nbsp;अर्थ&nbsp;स्पष्ट&nbsp;करते&nbsp;हुए&nbsp;भावार्थ&nbsp;लिखिए&nbsp;।&nbsp;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehra-ek-bhawarth-saransh-gajanan-madhav-muktibodh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">इस&nbsp;कविता&nbsp;का&nbsp;भावार्थ&nbsp;पढ़ने के&nbsp;लिए यहा&nbsp;क्लिक&nbsp;करे।</a>&nbsp;</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-a566c41e"><h2 class="uagb-heading-text"> Quick Link  </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<div style="height:5px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-restaurant-menu uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-378f619c">
<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-5710a3aa"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Chapter Pdf</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-302a8717"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Online Test </h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-b4ab44d3"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title"> प्रश्न-उत्तर का पीडीएफ़</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-0b327152"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">English Summary Class 12th</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://jollylifestyle.com/blog/category/bihar-board-pattern/class-12th/english-class-12th/rainbow-ii/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">अगर आप कक्षा 12 वीं के English Book Rainbow XII | Part-2 का summary पढ़ना चाहते है तो यहाँ क्लिक करें।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-6bacfc33"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">भूगोल कक्षा 12 वीं</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/arts/bhoogol/book-1-maanav-bhoogol-ke-mool-siddhaant/" rel="nofollow">अगर आप भूगोल 12 वीं का किताब &#8220;मानव भूगोल के मूल सिद्धांत&#8221; का नोट्स तथा प्रश्न-उत्तर पढ़ना चाहते है, तो यहाँ क्लिक करें ।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>
</div>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-00f6840d"><h2 class="uagb-heading-text"> हिन्दी&nbsp;100&nbsp;मार्क्स&nbsp;सारांश   </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">  You may like this</p></div>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



			<div class="wp-block-uagb-post-carousel uagb-post-grid  uagb-post__image-position-top uagb-post__image-enabled uagb-block-6ba65c38     uagb-post__arrow-outside uagb-slick-carousel uagb-post__items uagb-post__columns-2 is-carousel uagb-post__columns-tablet-2 uagb-post__columns-mobile-1 uagb-post__carousel_equal-height" data-total="13" style="">

												<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehra-ek-objective-q-and-a-gajanan-madhav-muktibodh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Jan-Jan-Ka-Chehra-Ek-Objective.png" class="attachment-large size-large" alt="Jan Jan Ka Chehra Ek Objective" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Jan-Jan-Ka-Chehra-Ek-Objective.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Jan-Jan-Ka-Chehra-Ek-Objective-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Jan-Jan-Ka-Chehra-Ek-Objective-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Jan-Jan-Ka-Chehra-Ek-Objective-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehra-ek-objective-q-and-a-gajanan-madhav-muktibodh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-9 | जन-जन का चेहरा एक Objective Q &#038; A &#8211; गजानन माधव मुक्तिबोध | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-17T07:16:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 17, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					जन-जन का चेहरा एक (गजानन माधव मुक्तिबोध) का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehra-ek-objective-q-and-a-gajanan-madhav-muktibodh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-sumaj-subjective-q-and-a-namwar-singh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Pragit aur Samaj subjective Q and A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Pragit-aur-Samaj-subjective-Q-and-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-sumaj-subjective-q-and-a-namwar-singh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-9 | &#8216;प्रगीत&#8217; और समाज (प्रश्न-उत्तर) &#8211; नामवर सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-30T18:48:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 30, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					&#8216;प्रगीत&#8217; और समाज का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q 1. आचार्य रामचंद्र शुक्ल&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-9-pragit-aur-sumaj-subjective-q-and-a-namwar-singh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-7-o-sadanira-subjective-q-and-a-jagdishchandra-mathur-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/O-Sadanira-subjective-Q-and-A.png" class="attachment-large size-large" alt="O Sadanira subjective Q and A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/O-Sadanira-subjective-Q-and-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/O-Sadanira-subjective-Q-and-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/O-Sadanira-subjective-Q-and-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/O-Sadanira-subjective-Q-and-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-7-o-sadanira-subjective-q-and-a-jagdishchandra-mathur-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-7 | ओ सदानीरा (प्रश्न-उत्तर) &#8211; जगदीशचंद्र | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-28T19:58:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 28, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					ओ सदानीरा का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q 1. चंपारन क्षेत्र में बाढ़&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-7-o-sadanira-subjective-q-and-a-jagdishchandra-mathur-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-objective-q-and-a-omprakash-valmiki-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Juthan Objective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-objective-q-and-a-omprakash-valmiki-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-10 | जूठन Objective Q &#038; A &#8211; ओमप्रकाश वाल्मीकि | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-05T07:21:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 5, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					ओमप्रकाश वाल्मीकि द्वारा रचित जूठन पाठ का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-objective-q-and-a-omprakash-valmiki-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-4-ardhnarishwar-saransh-ramdhari-singh-dinkar-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1.png" class="attachment-large size-large" alt="Ardhnarishwar Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Ardhnarishwar-Saransh-1-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-4-ardhnarishwar-saransh-ramdhari-singh-dinkar-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-4 | अर्धनारीश्वर सारांश &#8211; रामधारी सिंह दिनकर जी | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-17T20:49:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 17, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					अर्धनारीश्वर निबंध रामधारी सिंह दिनकर जी द्वारा लिखा गया है। अर्धनारीश्वर पाठ में स्त्री और&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-4-ardhnarishwar-saransh-ramdhari-singh-dinkar-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Adhinayk-Subjective-Question.png" class="attachment-large size-large" alt="Adhinayk Subjective Question" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Adhinayk-Subjective-Question.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Adhinayk-Subjective-Question-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Adhinayk-Subjective-Question-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Adhinayk-Subjective-Question-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-10 | अधिनायक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; रघुवीर सहाय | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-09-13T15:32:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					September 13, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					अधिनायक का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q1. हरचरना कोण है? उसकी क्या पहचान है?
उत्तर- हरचरना भारत की जनता&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
											</div>
			<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehara-ek-subjective-q-and-a-gajann-madhw-muktibodh-12th-hindi-100-marks/">पद्य-9 | जन-जन का चेहरा एक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; गजानन माधव मुक्तिबोध | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehara-ek-subjective-q-and-a-gajann-madhw-muktibodh-12th-hindi-100-marks/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>पद्य-8 &#124; उषा (प्रश्न-उत्तर) &#8211; शमशेर बहादुर सिंह &#124; कक्षा-12 वीं &#124; हिन्दी 100 मार्क्स</title>
		<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-8-usha-subjective-q-and-a-shamsher-bahadur-singh-12th-hindi-100-marks/</link>
					<comments>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-8-usha-subjective-q-and-a-shamsher-bahadur-singh-12th-hindi-100-marks/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator>
		<pubDate>Sat, 11 Sep 2021 14:55:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bihar Board]]></category>
		<category><![CDATA[Class 12th]]></category>
		<category><![CDATA[Subjective Q & A]]></category>
		<category><![CDATA[दिगंत भाग 2]]></category>
		<category><![CDATA[पद्य]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी]]></category>
		<category><![CDATA[Arts]]></category>
		<category><![CDATA[by रीतिका]]></category>
		<category><![CDATA[Commerce]]></category>
		<category><![CDATA[Science]]></category>
		<category><![CDATA[हिंदी]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी 100 मार्क्स]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://nrbhindi.jollylifestyle.com/?p=3471</guid>

					<description><![CDATA[<p>उषा का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।<br />
Q1. प्रातः काल का नभ कैसा था?<br />
उत्तर- प्रातः काल का नभ नीला शंख के जैसा था। ओस की बूंदों से गीला आकाश राख से लिपा हुआ चौका की तरह दिखाई दे रहा था। सूर्योदय से पहले जो लालिमा आसमान में छाया हुआ है। उसको देखकर सब मोहित हो जाते हैं। सुबह का नभ बहुत पवित्र और मनमोहक था।</p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-8-usha-subjective-q-and-a-shamsher-bahadur-singh-12th-hindi-100-marks/">पद्य-8 | उषा (प्रश्न-उत्तर) &#8211; शमशेर बहादुर सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-c89b5714"><h2 class="uagb-heading-text">विवरण </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">Usha Subjective Question</p></div>



<figure class="wp-block-table aligncenter is-style-stripes"><table class="has-background" style="background-color:#fcf0ef"><thead><tr><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">आधारित पैटर्न</span></th><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">बिहार बोर्ड, पटना</span></th></tr></thead><tbody><tr><td>कक्षा</td><td>12 वीं</td></tr><tr><td>संकाय</td><td>कला (I.A.), वाणिज्य (I.Com) &amp; विज्ञान (I.Sc)</td></tr><tr><td>विषय</td><td>हिन्दी (100 Marks)</td></tr><tr><td>किताब</td><td>दिगंत&nbsp;भाग-2</td></tr><tr><td>प्रकार</td><td>प्रश्न-उत्तर </td></tr><tr><td>अध्याय</td><td>पद्य-8 | उषा &#8211; शमशेर बहादुर सिंह</td></tr><tr><td>कीमत</td><td>नि: शुल्क</td></tr><tr><td>लिखने का माध्यम</td><td>हिन्दी</td></tr><tr><td>उपलब्ध</td><td><a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jollylifestyle.nrbhindi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NRB HINDI App पर उपलब्ध</a></td></tr></tbody><tfoot><tr><td>श्रेय (साभार)</td><td><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/by-%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%a4%e0%a4%bf%e0%a4%95%e0%a4%be/" data-type="post_tag" data-id="225">रीतिका</a></td></tr></tfoot></table><figcaption><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">पद्य-8 | उषा (प्रश्न-उत्तर) &#8211; शमशेर बहादुर सिंह | कक्षा-12 वीं</span></figcaption></figure>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-bb18b1fa"><h5 class="uagb-heading-text">प्रातः&nbsp;काल&nbsp;का&nbsp;नभ&nbsp;कैसा&nbsp;था?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रातः काल का <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नभ नीला शंख</span> के जैसा था। ओस की बूंदों से गीला आकाश <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">राख से लिपा हुआ चौका की तरह</span> दिखाई दे रहा था। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूर्योदय से पहले जो लालिमा</span> आसमान में छाया हुआ है। उसको देखकर सब मोहित हो जाते हैं। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सुबह का नभ बहुत पवित्र और मनमोहक था।</span>  <span class="has-inline-color has-white-color">Usha Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-4168f423"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;राख से लीपा हुआ चौका&#8217; के द्वारा कवि ने क्या कहना चाहा है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">&#8216;राख से लिखा हुआ चौका&#8217; से कवि यह कहना चाहते हैं कि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">चौका को जब लीप दीया</span> जाता है। तो वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">साफ और सुंदर</span> दिखाई देता है। उसी प्रकार ओस की बूंदों से भरा नभ <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सुंदर, मनमोहक और शीतलता</span> से युक्त शांति देने वाला था।   <span class="has-inline-color has-white-color">Usha Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-83f2e21b"><h5 class="uagb-heading-text">बिंब स्पष्ट करें &#8211;<br>&#8216;बहुत काली सिल जरा से लाल केसर से कि जैसे धुल गई हो&#8217;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूर्योदय से पहले की जो लालिमा है।</span> वों आकाश में इस प्रकार से फैली है कि उसे देखकर ऐसा लगता है जैसे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">काली सिल पर किसी ने लाल केसर मल</span> दिया है। उस समय देखने में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आकाश बहुत सुंदर और बहुत अच्छा</span> लगता है।   <span class="has-inline-color has-white-color">Usha Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-88b9b0c4"><h5 class="uagb-heading-text">उषा का जादू कैसा है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">उषा <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भोर से पहले के समय को कहा</span> जाता है। नीले आकाश में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूर्योदय से पहले की लालिमा के आकर्षण को ही उषा का जादू </span>कहा गया है। उषा का जादू मन को <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शांति, शक्ति और शीतलता</span> देने वाला है। सूर्योदय हो जाने पर जब <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूर्य पूरी तरह</span> निकल जाता है। तब <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उषा का जादू टूट</span> जाता है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-1ac99874"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;लाल केसर&#8217; और &#8216;लाल खड़िया चाक&#8217; किसके लिए प्रयुक्त है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">काली सिल पर जब लाल केसर</span> को पीसा जाता है तो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उसकी सुंदरता बढ़</span> जाती है। जब <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">स्लेट पर लाल खड़िया</span> से लिखा जाता है तो वह देखने में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सुंदर और आकर्षीत</span> लगता है। ऐसे ही <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उषा के समय जब आकाश में लालिमा</span> होती है तो वह बहुत <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आकर्षित, पवित्र और निर्मल</span> होती है। इसी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पवित्र और निर्मल</span> <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भाव</span> को दिखाने के लिए <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">लाल केसर और ला</span>ल खड़िया चाक को प्रयुक्त किया गया है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-54fcdeb8"><h5 class="uagb-heading-text">व्याख्या करें &#8211;<br>(क) जादू टूटता है इस उषा का अब<br>      सूर्योदय हो रहा है</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्ति <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दिगंत भाग 2 के उषा</span> कविता से ली गई है। इन पंक्तियों में कवि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शमशेर बहादुर सिंह</span> कहते हैं कि, भोर का जो आकाश है वह शंख की तरह नीला है <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बादलों से घिरा हुआ नीला आकाश भोर में शंख की समान दिखाई </span>देता&nbsp;है। जब सूर्य की पहली किरण आकाश में फैलती है तो ऐसा लगता है, जैसे किसी ने उस पर लाल केसर फैला दिया हो और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अंधेरा&nbsp;लाल केसर सूर्य की लालिमा भरे प्रकाश से धुल गया हो,</span> जैसे स्लेट को किसी ने लाल चौक से रंग दिया हो और जब सूर्य नीले आकाश में निकलता है। और जब <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूर्य पूरी तरह उदित हो जाता है तब उषा का जादू टूट जाता है।</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-7d50fc30"><h5 class="uagb-heading-text">(ख) बहुत काली सिल जरा से लाल केसर से<br>       कि जैसे धुल गई हो</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्ति <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दिगंत भाग 2 के उषा कविता</span> से ली गई है। इन पंक्तियों में कवि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शमशेर बहादुर सिंह </span>कहते हैं कि, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भोर के समय जो आकाश में अंधकार होता है,</span> उसे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">काली सिल</span> से तुलना किया गया है। (जिस पर मसाला पीसा जाता है।) वह सूर्य के प्रकाश अर्थात <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जब सूर्य की पहली किरण आकाश में फैलती है</span> तो, ऐसा लगता है जैसे किसी ने उस पर <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">लाल केसर फैला दिया हो</span> और अंधेरा लाल केसर अर्थात <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूर्य की लालिमा भरे प्रकाश से धुल गया हो।&nbsp;</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-2a2a264b"><h5 class="uagb-heading-text">इस कविता की बिंब योजना पर टिप्पणी लिखें ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">इस कविता को <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">लेखक ने बिंब रूप</span> मे लिखा है। इसे पढ़ने पर हमें ऐसा लगता है जैसे, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उषा का सुंदर चित्र हमारी आँखों के सामने हों।</span> कविता में लिखे गए <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उषा के सभी चित्र को हम महसूस कर</span> रहे हैं।   <span class="has-inline-color has-white-color">Usha Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-35235fcc"><h5 class="uagb-heading-text">प्रात नभ की तुलना बहुत नीला शंख से क्यों की गई है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">रातों का नव पवित्र और शांति</span> में होता है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">प्रातः काल के नए आरंभ</span> में हमें <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">खुशी और आनंद</span> का अनुभव होता है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शंख भी पवित्रता </span>और<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> नई आरंभ का प्रतीक है</span> और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शंख और आकाश</span> दोनों का <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">रंग नीला</span> होता है।&nbsp;  <span class="has-inline-color has-white-color">Usha Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-f2a909b2"><h5 class="uagb-heading-text">नील जल में किसकी गौर देह हिल रही है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">नील जल में उषा रूपी सुंदरी की गौर देह हिल रही है। इसका भाव यह है कि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उषा के समय जब सूर्योदय</span> <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">से पहले की लालिमा नीले आकाश में आने लगती है </span>और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">धीरे-धीरे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूर्योदय</span> होने लगता है।</span> <span class="has-inline-color has-white-color"> Usha Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-c9d89d50"><h5 class="uagb-heading-text">कविता में आरंभ से लेकर अंत तक की बिंब-योजना में गति का चित्रण कैसे हो सका है ? स्पष्ट कीजिए ।&nbsp;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">कविता के <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आरंभ में बिबं-योजना स्थिर है</span> किंतु <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अंत में यह गति का चित्रण है।</span> इसमें उषा के नभ का चित्रण <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नीला शंख, राख से लिपा&nbsp;हुआ चौका, बहुत काली सिल </span>और<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> स्लेट </span>से किया गया है जो कि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">स्थिर </span>है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">&#8220;नील जल में या किसी की गौर झिलमिल देह जैसे हिल रही हो।&#8221;</span> यह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">गति बिंब-योजना</span> का चित्रण है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-428a97b1"><h2 class="uagb-heading-text"> Quick Link</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<div style="height:5px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-restaurant-menu uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-863d2341">
<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-c47fc63f"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Chapter Pdf</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-b6a09bdf"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Online Test </h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-62709e68"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title"> प्रश्न-उत्तर का पीडीएफ़</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-f812857f"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">English Summary Class 12th</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://jollylifestyle.com/blog/category/bihar-board-pattern/class-12th/english-class-12th/rainbow-ii/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">अगर आप कक्षा 12 वीं के English Book Rainbow XII | Part-2 का summary पढ़ना चाहते है तो यहाँ क्लिक करें।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-ca0a067a"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">भूगोल कक्षा 12 वीं</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/arts/bhoogol/book-1-maanav-bhoogol-ke-mool-siddhaant/" rel="nofollow">अगर आप भूगोल 12 वीं का किताब &#8220;मानव भूगोल के मूल सिद्धांत&#8221; का नोट्स तथा प्रश्न-उत्तर पढ़ना चाहते है, तो यहाँ क्लिक करें ।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>
</div>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-5f39c761"><h2 class="uagb-heading-text">हिन्दी&nbsp;100&nbsp;मार्क्स&nbsp;सारांश</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> You may like this</p></div>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



			<div class="wp-block-uagb-post-carousel uagb-post-grid  uagb-post__image-position-top uagb-post__image-enabled uagb-block-c10ba6fe     uagb-post__arrow-outside uagb-slick-carousel uagb-post__items uagb-post__columns-2 is-carousel uagb-post__columns-tablet-2 uagb-post__columns-mobile-1 uagb-post__carousel_equal-height" data-total="13" style="">

												<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-bhavarth-saransh-ashok-vajpeyi-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="har jit bhavarth (saransh)" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/har-jit-bhavarth-saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-bhavarth-saransh-ashok-vajpeyi-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-12 | हार-जीत भावार्थ (सारांश) &#8211; अशोक वाजपेयी | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-12T15:14:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 12, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					प्रस्तुत कविता &#8220;हार जीत&#8221; कवि &#8220;अशोक वाजपेयी&#8221; के कविता संकलन &#8220;कहीं नहीं वहीं&#8221; से ली&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-bhavarth-saransh-ashok-vajpeyi-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-8-sipahi-ki-maa-saransh-mohan-rakesh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Sipahi ki maa Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-8-sipahi-ki-maa-saransh-mohan-rakesh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-8 | सिपाही की माँ (सारांश) &#8211; मोहन राकेश | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-21T19:32:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 21, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					&#8220;सिपाही की माँ&#8221;, &#8220;मोहन राकेश&#8221; द्वारा लिखी गई यह एकांकी &#8220;अंडे के छिलके तथा अन्य&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-8-sipahi-ki-maa-saransh-mohan-rakesh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-1-batchit-saransh-balakrishna-bhatt-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Batchit Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Batchit-Saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-1-batchit-saransh-balakrishna-bhatt-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-1 | बातचीत सारांश &#8211; बालकृष्ण भट्ट | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-14T10:20:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 14, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					बालकृष्ण भट्ट द्वारा रचित बातचीत निबंध में वाक् शक्ति के महत्व को बताया गया है।&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-1-batchit-saransh-balakrishna-bhatt-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehara-ek-subjective-q-and-a-gajann-madhw-muktibodh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Jan-jan-ka-chehara-ek-Subjective-Question.png" class="attachment-large size-large" alt="Jan Jan ka Chehara Ek Subjective Question" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Jan-jan-ka-chehara-ek-Subjective-Question.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Jan-jan-ka-chehara-ek-Subjective-Question-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Jan-jan-ka-chehara-ek-Subjective-Question-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Jan-jan-ka-chehara-ek-Subjective-Question-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehara-ek-subjective-q-and-a-gajann-madhw-muktibodh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-9 | जन-जन का चेहरा एक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; गजानन माधव मुक्तिबोध | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-09-12T12:12:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					September 12, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					जन जन का चेहरा एक का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q1. जन जन का चेहरा एक से कवि का क्या तात्पर्य है ?
उत्तर- जन&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-9-jan-jan-ka-chehara-ek-subjective-q-and-a-gajann-madhw-muktibodh-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-13-ganw-ka-ghar-bhavarth-saransh-gyanendrapati-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ganw-ka-ghar-saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="ganw ka ghar (saransh)" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ganw-ka-ghar-saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ganw-ka-ghar-saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ganw-ka-ghar-saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ganw-ka-ghar-saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ganw-ka-ghar-saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-13-ganw-ka-ghar-bhavarth-saransh-gyanendrapati-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-13 | गाँव का घर भावार्थ (सारांश) &#8211; ज्ञानेंद्रपति | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-13T23:08:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 13, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					ज्ञानेंद्रपति द्वारा रचित कविता &#8220;गाॅंव का घर&#8221; उनके नवीनतम कविता संग्रह &#8220;संशयात्मा&#8221; से ली गई&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-13-ganw-ka-ghar-bhavarth-saransh-gyanendrapati-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-bhavarth-saransh-vinod-kumar-shukl-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/pyare-nanhe-bete-ko-arth.png" class="attachment-large size-large" alt="pyare nanhe bete ko arth" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/pyare-nanhe-bete-ko-arth.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/pyare-nanhe-bete-ko-arth-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/pyare-nanhe-bete-ko-arth-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/pyare-nanhe-bete-ko-arth-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/pyare-nanhe-bete-ko-arth-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-bhavarth-saransh-vinod-kumar-shukl-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-11 | प्यारे नन्हें बेटे को भावार्थ (सारांश) &#8211; विनोद कुमार शुक्ल | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-11T15:09:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 11, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					विनोद कुमार शुक्ल जी द्वारा रचित कविता &#8220;प्यारे नन्हें बेटे को&#8221; उनके कविता संकलन &#8220;वह&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-11-pyare-nanhe-bete-ko-bhavarth-saransh-vinod-kumar-shukl-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
											</div>
			<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-8-usha-subjective-q-and-a-shamsher-bahadur-singh-12th-hindi-100-marks/">पद्य-8 | उषा (प्रश्न-उत्तर) &#8211; शमशेर बहादुर सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-8-usha-subjective-q-and-a-shamsher-bahadur-singh-12th-hindi-100-marks/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>पद्य-7 &#124; पुत्र वियोग (प्रश्न-उत्तर) &#8211; सुभद्रा कुमारी चौहान &#124; कक्षा-12 वीं &#124; हिन्दी 100 मार्क्स</title>
		<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-7-putra-viyog-subjective-q-and-a-subhdra-kumari-chouhan-12th-hindi-100-marks/</link>
					<comments>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-7-putra-viyog-subjective-q-and-a-subhdra-kumari-chouhan-12th-hindi-100-marks/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 10 Sep 2021 14:55:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bihar Board]]></category>
		<category><![CDATA[Class 12th]]></category>
		<category><![CDATA[Subjective Q & A]]></category>
		<category><![CDATA[दिगंत भाग 2]]></category>
		<category><![CDATA[पद्य]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी]]></category>
		<category><![CDATA[Arts]]></category>
		<category><![CDATA[by रीतिका]]></category>
		<category><![CDATA[Commerce]]></category>
		<category><![CDATA[Science]]></category>
		<category><![CDATA[हिंदी]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी 100 मार्क्स]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://nrbhindi.jollylifestyle.com/?p=3371</guid>

					<description><![CDATA[<p>पुत्र वियोग का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।<br />
Q1. कवियित्री का खिलौना क्या है?<br />
उत्तर- कवियित्री का खिलौना उनका पुत्र है। जिसकी मृत्यु हो चुकी है।</p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-7-putra-viyog-subjective-q-and-a-subhdra-kumari-chouhan-12th-hindi-100-marks/">पद्य-7 | पुत्र वियोग (प्रश्न-उत्तर) &#8211; सुभद्रा कुमारी चौहान | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-accd9cca"><h2 class="uagb-heading-text">विवरण </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">Putra viyog Subjective Question</p></div>



<figure class="wp-block-table aligncenter is-style-stripes"><table class="has-background" style="background-color:#fcf0ef"><thead><tr><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">आधारित पैटर्न</span></th><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">बिहार बोर्ड, पटना</span></th></tr></thead><tbody><tr><td>कक्षा</td><td>12 वीं</td></tr><tr><td>संकाय</td><td>कला (I.A.), वाणिज्य (I.Com) &amp; विज्ञान (I.Sc)</td></tr><tr><td>विषय</td><td>हिन्दी (100 Marks)</td></tr><tr><td>किताब</td><td>दिगंत&nbsp;भाग-2</td></tr><tr><td>प्रकार</td><td>प्रश्न-उत्तर</td></tr><tr><td>अध्याय</td><td>पद्य-7 | पुत्र वियोग &#8211; सुभद्रा कुमारी चौहान</td></tr><tr><td>कीमत</td><td>नि: शुल्क</td></tr><tr><td>लिखने का माध्यम</td><td>हिन्दी</td></tr><tr><td>उपलब्ध</td><td><a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jollylifestyle.nrbhindi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NRB HINDI App पर उपलब्ध</a></td></tr></tbody><tfoot><tr><td>श्रेय (साभार)</td><td><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/by-%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%a4%e0%a4%bf%e0%a4%95%e0%a4%be/" data-type="post_tag" data-id="225">रीतिका</a></td></tr></tfoot></table><figcaption><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">पद्य-7 | पुत्र वियोग भावार्थ (प्रश्न-उत्तर) &#8211; सुभद्रा कुमारी चौहान | कक्षा-12 वीं</span></figcaption></figure>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-f0e2d6d1"><h5 class="uagb-heading-text">कवियित्री का खिलौना क्या है? </h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">उत्तर</p></div>



<p class="has-medium-font-size">कवियित्री का खिलौना उनका <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पुत्र</span> है। जिसकी मृत्यु हो चुकी है।&nbsp; <span class="has-inline-color has-white-color">Putra viyog Subjective Question</span></p>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-2560a46d"><h5 class="uagb-heading-text">कवियित्री स्वयं को असहाय और विवश क्यों कहती है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">कवियित्री अपने पुत्र को बचाने के लिए बहुत से जगहों पर गई। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पत्थर को भी भगवान</span> माना और उनके सामने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नारियल, दूध, बताशे</span> आदि चढ़ाकर अपना <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शीश नवाया</span> लेकिन किसी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">देवी-देवता ने उनके पुत्र की रक्षा</span> नहीं की और वे भी कुछ नहीं कर पायी। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अपने बेटे को नहीं बचा सकी</span> इसलिए कवियित्री स्वयं को <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">असहाय और विवश कहती हैं। </span>   <span class="has-inline-color has-white-color">Putra viyog Subjective Question</span></p>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-93baffb5"><h5 class="uagb-heading-text">पुत्र के लिए माँ क्या-क्या करती है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">पुत्र के लिए माँ अपना सबकुछ छोड़ देती है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">ठंड लग जाएगी, इस डर से वे अपने बेटे को अपने गोद से नीचे नहीं उतरती है।</span> उसके एक बार <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पुकारने पर अपना सभी&nbsp;काम छोड़ दौड़ी</span> आती है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">लोरियाँ गाती है, थपकी देकर सुलाती है।</span> माँ उन सभी कामों को करती है जिससे उसका बच्चा सुरक्षित रहे। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वह पत्थर को भी भगवान मानती है,</span> जब उसका बच्चा किसी खतरे में रहता है।</p>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-8d05a6a4"><h5 class="uagb-heading-text">अर्थ स्पष्ट करें—<br>आज दिशाऍं भी हँसती हैं<br>है उल्लास विश्वा पर छाया,<br>मेरा खोया हुआ खिलौना<br>अब तक मेरे पास ना आया।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्ति हमारे पाठ्यपुस्तक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दिगंत भाग 2 के पुत्र वियोग</span> कविता से ली गई है। यह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मुकुल काव्य</span> से संकलित है। इन पंक्तियों के द्वारा कवित्री <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सुभद्रा कुमारी चौहान जी</span> कहते हैं कि, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">आज&nbsp;चारों&nbsp;दिशाओ&nbsp;मे, पूरे विश्व मे, खुशी है, उल्लास है। लेकिन मेरा खोया हुआ खिलौना, मेरा बेटा अभी तक मेरे पास नहीं आया है।</span>   <span class="has-inline-color has-white-color">Putra viyog Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-84aa6229"><h5 class="uagb-heading-text">माँ के लिए अपना मन समझाना कब कठिन है और क्यों?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">माँ के लिए अपना मन समझाना कठिन तब हो जाता है, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जब उनके सामने उनके बच्चे की मृत्यु हो जाए</span> क्योंकि माँ अपने बच्चे के साथ हर एक पल रहती है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">माँ अपने बच्चे के लिए ही जीती है।</span> उसके एक बार <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बुलाने पर वह दौड़ी चली</span> आती है।   <span class="has-inline-color has-white-color">Putra viyog Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-c102e7c9"><h5 class="uagb-heading-text">पुत्र को &#8220;छौना &#8221; कहानी में क्या भाव छुपा है, उसे उद्घाटित करें।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">गाय के नवजात बच्चे को छौना कहा जाता है।</span> छौना कहकर कवियित्री ने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">माँ और बच्चे के बीच के निश्चल प्रेम तथा  माँ की ममता का भाव स्पष्ट किया है।</span>  <span class="has-inline-color has-white-color"> Putra viyog Subjective Question</span></p>



<h2 class="has-white-color has-text-color wp-block-heading" style="font-size:10px">Putra viyog Subjective Question</h2>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-d5b7e0ba"><h5 class="uagb-heading-text">मर्म उद्घाटित करें—<br>भाई बहिन भूल सकते हैं<br>पिता भले ही तुम्हें भुलावे<br>किंतु रात-दिन की साथिन माँ<br>कैसे अपना मन समझावे ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्ति हमारे पाठ्यपुस्तक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दिगंत भाग 2 के पुत्र वियोग </span>कविता से ली गई है यह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मुकुल काव्य</span> से संकलित है इन पंक्तियों के द्वारा कवित्री <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सुभद्रा कुमारी चौहान जी</span> कहते हैं कि, तुम्हारे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भाई-बहन तुम्हें भूल</span> सकते हैं, तुम्हारे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पिता तुम्हें भूला</span> सकते हैं लेकिन जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">माँ तुम्हें नव महीने अपने गर्भ में पाली है,</span> जो रात दिन तुम्हारे साथ रहती है, वह अपने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मन को कैसे समझाए कि उसका बेटा मर चुका है।</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-4084ea91"><h5 class="uagb-heading-text">कविता का भावार्थ संक्षेप में लिखिए।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पुत्र वियोग</span> कविता <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मुकुल काव्य</span> से संकलित है।&nbsp;जिसमें <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कवित्री सुभद्रा कुमारी चौहान </span>एक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">माँ की पीड़ा </span>को बताते हुए कहती हैं कि, जिसे हमेशा अपने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सीने से</span> लगा कर रखा है। जिसकी चेहरे पर जरा भी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उदासी को देख मैं रात-रात भर </span>सोती नहीं थी। जिसके लिए मैं ना जाने कितने सारे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">देवी-देवताओं </span>को प्रसाद चढ़ाया है,<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> उसके आगे अपना शीश नवाया है।</span></p>



<p class="has-medium-font-size">वह मुझसे दूर हो गया मैं उसे मैंने उसे खो दिया, मैं अपने मन को कैसे मनाऊ। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उसके याद में मेरा हृदय तड़प रहा है।</span> मुझे एक पल को भी शांति नहीं है। मेरा&nbsp;बेटा एक बार मेरे पास आ जाए तो, मैं उसे प्यार से समझाती कि उससे, उसके <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भाई-बहन भूल सकते हैं, उसे उसके पिता भूला सकते हैं</span> लेकिन <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जो माँ उसे 9 महीने अपने गर्भ में पाली है,</span> जो रात दिन उसके साथ रहती है <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वह अपने मन को कैसे समझाए कि उसका बेटा मर चुका है।&nbsp;वह कभी लौटकर नहीं आ</span>एगा <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बहुत कठिन है उसको समझाना।</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-46136ba8"><h5 class="uagb-heading-text">इस कविता को पढ़ने पर आपके मन पर क्या प्रभाव पड़ा, उसे लिखिए।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size">इस कविता को <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पढ़कर माँ के गहन प्रेम का अनुभव</span> होता है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">माँ के लिए उसका बच्चा ही सब कुछ होता है।</span> वह कभी भी अपने बच्चे को भुल नहीं सकती है। इस कविता को <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पढ़ने पर हमारे मन में माँ के प्रति और भी ज्यादा प्रेम तथा आदर की भावना जागृत हो गई है।</span>    <span class="has-inline-color has-white-color">Putra viyog Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-5cfcd321"><h5 class="uagb-heading-text">रिक्त पंक्तियों को पूरी करें– </h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-vivid-purple-color">क. आज दिशाएँ भी हँसती हैं<br>      है उल्लास विश्व पर छाया<br>      …………….……………<br>      ………………………….</span></p>



<p class="has-medium-font-size"> <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मेरा खोया हुआ खिलौना<br>अब तक मेरे पास न आया ।</span></p>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-vivid-purple-color">ख. मेरे भैया, मेरे बेटे, अब<br>     माँ को यों छोड़ न जाना<br>     ..………………………<br>     ……………..…………</span></p>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बड़ा कठिन है बेटा खोकर<br>माँ को अपना मन समझना</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-f25fa19e"><h2 class="uagb-heading-text">Quick Link</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<div style="height:5px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-restaurant-menu uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-1b1db9c2">
<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-f4be85bd"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Chapter Pdf</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-6c127ea2"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Online Test </h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-16b7891e"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title"> प्रश्न-उत्तर का पीडीएफ़</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-7c1ea1a9"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">English Summary Class 12th</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://jollylifestyle.com/blog/category/bihar-board-pattern/class-12th/english-class-12th/rainbow-ii/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">अगर आप कक्षा 12 वीं के English Book Rainbow XII | Part-2 का summary पढ़ना चाहते है तो यहाँ क्लिक करें।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-ad6a9f00"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">भूगोल कक्षा 12 वीं</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/arts/bhoogol/book-1-maanav-bhoogol-ke-mool-siddhaant/" rel="nofollow">अगर आप भूगोल 12 वीं का किताब &#8220;मानव भूगोल के मूल सिद्धांत&#8221; का नोट्स तथा प्रश्न-उत्तर पढ़ना चाहते है, तो यहाँ क्लिक करें ।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>
</div>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-98f74df0"><h2 class="uagb-heading-text">हिन्दी&nbsp;100&nbsp;मार्क्स&nbsp;सारांश </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> You may like this </p></div>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



			<div class="wp-block-uagb-post-carousel uagb-post-grid  uagb-post__image-position-top uagb-post__image-enabled uagb-block-7399faf5     uagb-post__arrow-outside uagb-slick-carousel uagb-post__items uagb-post__columns-2 is-carousel uagb-post__columns-tablet-2 uagb-post__columns-mobile-1 uagb-post__carousel_equal-height" data-total="13" style="">

												<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-12-tirichh-saransh-uday-prakash-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Tirichh Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Tirichh-Saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-12-tirichh-saransh-uday-prakash-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-12 | तिरिछ (सारांश) &#8211; उदय प्रकाश | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-25T15:51:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 25, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					उदय प्रकाश द्वारा लिखा गया तिरिछ प्रसिद्ध कहानी एक उत्तर आधुनिक त्रासदी है। यह कहानी&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-12-tirichh-saransh-uday-prakash-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-1-batchit-objective-q-and-a-balakrishna-bhatt-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Batchit-Objective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Batchit Objective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Batchit-Objective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Batchit-Objective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Batchit-Objective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Batchit-Objective-Q-A-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Batchit-Objective-Q-A-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-1-batchit-objective-q-and-a-balakrishna-bhatt-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-1 | बातचीत Objective Q &#038; A &#8211; बालकृष्ण भट्ट | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-27T16:47:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 27, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					बालकृष्ण भट्ट द्वारा रचित बातचीत पाठ का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-1-batchit-objective-q-and-a-balakrishna-bhatt-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-8-sipahi-ki-maa-saransh-mohan-rakesh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Sipahi ki maa Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/Sipahi-ki-maa-Saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-8-sipahi-ki-maa-saransh-mohan-rakesh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-8 | सिपाही की माँ (सारांश) &#8211; मोहन राकेश | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-21T19:32:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 21, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					&#8220;सिपाही की माँ&#8221;, &#8220;मोहन राकेश&#8221; द्वारा लिखी गई यह एकांकी &#8220;अंडे के छिलके तथा अन्य&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-8-sipahi-ki-maa-saransh-mohan-rakesh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-objective-q-and-a-omprakash-valmiki-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Juthan Objective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Juthan-Objective-Q-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-objective-q-and-a-omprakash-valmiki-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-10 | जूठन Objective Q &#038; A &#8211; ओमप्रकाश वाल्मीकि | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-05T07:21:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 5, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					ओमप्रकाश वाल्मीकि द्वारा रचित जूठन पाठ का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-objective-q-and-a-omprakash-valmiki-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Adhinayk-Subjective-Question.png" class="attachment-large size-large" alt="Adhinayk Subjective Question" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Adhinayk-Subjective-Question.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Adhinayk-Subjective-Question-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Adhinayk-Subjective-Question-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Adhinayk-Subjective-Question-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-10 | अधिनायक (प्रश्न-उत्तर) &#8211; रघुवीर सहाय | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-09-13T15:32:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					September 13, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					अधिनायक का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q1. हरचरना कोण है? उसकी क्या पहचान है?
उत्तर- हरचरना भारत की जनता&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-10-adhinayk-subjective-q-and-a-raghuvir-sahay-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-6-ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Ek Lekh Aur Ek Patra Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-6-ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-6 | एक लेख और एक पत्र (सारांश) &#8211; भगत सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-19T15:51:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 19, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					&#8220;एक लेख और एक पत्र&#8221; में &#8220;भगत सिंह&#8221; द्वारा लिखा गया है। इस पाठ में&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-6-ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
											</div>
			<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-7-putra-viyog-subjective-q-and-a-subhdra-kumari-chouhan-12th-hindi-100-marks/">पद्य-7 | पुत्र वियोग (प्रश्न-उत्तर) &#8211; सुभद्रा कुमारी चौहान | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-7-putra-viyog-subjective-q-and-a-subhdra-kumari-chouhan-12th-hindi-100-marks/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>पद्य-6 &#124; तुमुल कोलाहल कलह में (प्रश्न-उत्तर) &#8211; जयशंकर प्रसाद &#124; कक्षा-12 वीं &#124; हिन्दी 100 मार्क्स</title>
		<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-me-subjective-q-and-a-jayshankar-prasad-12th-hindi-100-marks/</link>
					<comments>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-me-subjective-q-and-a-jayshankar-prasad-12th-hindi-100-marks/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 09 Sep 2021 06:39:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bihar Board]]></category>
		<category><![CDATA[Class 12th]]></category>
		<category><![CDATA[Subjective Q & A]]></category>
		<category><![CDATA[दिगंत भाग 2]]></category>
		<category><![CDATA[पद्य]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी]]></category>
		<category><![CDATA[Arts]]></category>
		<category><![CDATA[by रीतिका]]></category>
		<category><![CDATA[Commerce]]></category>
		<category><![CDATA[Science]]></category>
		<category><![CDATA[हिंदी]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी 100 मार्क्स]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://nrbhindi.jollylifestyle.com/?p=3458</guid>

					<description><![CDATA[<p>तुमुल कोलाहल कलह में का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।<br />
हृदय की बात का क्या कार्य है ?<br />
उत्तर- जब हम अत्यधिक कोलाहल कलह अशांति और परेशानी में घिरे जाते हैं। उस समय ह्रदय की बात का कार्य है। हमारे मन को शांति और आराम पहुँचाना। जब हमारा दिमाग सोचकर परेशान हो जाता, थक जाता है। उस वक्त जो विचार हमारे दिमाग को शांति देती है। वह अच्छे विचार ही ह्रदय की बात का प्रतीक है।</p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-me-subjective-q-and-a-jayshankar-prasad-12th-hindi-100-marks/">पद्य-6 | तुमुल कोलाहल कलह में (प्रश्न-उत्तर) &#8211; जयशंकर प्रसाद | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-1245bb2d"><h2 class="uagb-heading-text">विवरण</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> <span class="has-inline-color has-white-color">Tumul kolahal kalah me Subjective Q &amp; A</span></p></div>



<figure class="wp-block-table aligncenter is-style-stripes"><table class="has-background" style="background-color:#fcf0ef"><thead><tr><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">आधारित पैटर्न</span></th><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">बिहार बोर्ड, पटना</span></th></tr></thead><tbody><tr><td>कक्षा</td><td>12 वीं</td></tr><tr><td>संकाय</td><td>कला (I.A.), वाणिज्य (I.Com) &amp; विज्ञान (I.Sc)</td></tr><tr><td>विषय</td><td>हिन्दी (100 Marks)</td></tr><tr><td>किताब</td><td>दिगंत&nbsp;भाग-2</td></tr><tr><td>प्रकार</td><td>प्रश्न-उत्तर </td></tr><tr><td>अध्याय</td><td>पद्य-6 | तुमुल कोलाहल कलह में &#8211; जयशंकर प्रसाद</td></tr><tr><td>कीमत</td><td>नि: शुल्क</td></tr><tr><td>लिखने का माध्यम</td><td>हिन्दी</td></tr><tr><td>उपलब्ध</td><td><a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jollylifestyle.nrbhindi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NRB HINDI App पर उपलब्ध</a></td></tr></tbody><tfoot><tr><td>श्रेय (साभार)</td><td><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/by-%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%a4%e0%a4%bf%e0%a4%95%e0%a4%be/" data-type="post_tag" data-id="225">रीतिका</a></td></tr></tfoot></table><figcaption><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">पद्य-6 |तुमुल कोलाहल कलह में (प्रश्न-उत्तर) &#8211; जयशंकर प्रसाद | कक्षा-12 वीं</span></figcaption></figure>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-04a24039"><h5 class="uagb-heading-text">हृदय&nbsp;की&nbsp;बात&nbsp;का&nbsp;क्या&nbsp;कार्य&nbsp;है&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span> </p></div>



<p class="has-medium-font-size">जब हम अत्यधिक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कोलाहल कलह अशांति और परेशानी में घिरे</span> जाते हैं। उस समय ह्रदय की बात का कार्य है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">हमारे मन को शांति और आराम पहुँचाना।</span> जब हमारा दिमाग सोचकर परेशान हो जाता, थक जाता है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">उस वक्त जो विचार हमारे दिमाग को शांति देती है। वह अच्छे विचार ही ह्रदय की बात का प्रतीक है।</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-1c6e4b4b"><h5 class="uagb-heading-text">कविता में उषा की किस भूमिका का उल्लेख है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span> </p></div>



<p class="has-medium-font-size">उषा का अर्थ होता है। भोर की पहली प्रकाश कविता में उषा की भूमिका है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मन को घोर अंधकार से ज्योति रेखा की तरह आराम और आनंद की प्रकाश की ओर ले जाना।</span>   <span class="has-inline-color has-white-color">Tumul kolahal kalah me Subjective Q &amp; A</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-0dd60f02"><h5 class="uagb-heading-text">चातकी किसके लिए तरसती है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span> </p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">चातकी मरुस्थल में रहने वाली एक पक्षी है।</span> जो केवल <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">स्वाति नक्षत्र में होने वाली वर्षा जल को ही ग्रहण</span> करती है और उसी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">एक बूंद के लिए</span> तरसती है।   <span class="has-inline-color has-white-color">Tumul kolahal kalah me Subjective Q &amp; A</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-3a9b15da"><h5 class="uagb-heading-text">बरसात को &#8220;सरस&#8221; कहने का क्या अभिप्राय है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span> </p></div>



<p class="has-medium-font-size">बरसात को सरस कहने का अभिप्राय यह है कि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मरुस्थल की जो धरती</span> है। वह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूर्य के ताप से इतनी गर्म हो जाती है कि ज्वाला की तरह धधकती है।</span> वहाँ जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जीव-जंतु और घटियाँ है। उसे जीवन, वर्षा के कारण ही मिलता है।</span> बरसात होने से वहाँ की <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">धधकती धरती को आराम मिलता है, धरती हरी भरी हो जाती है और चातकी भी वर्षा की बूँद को पाकर खुश हो जाती है।</span> इस प्रकार सब कुछ अच्छा और सरस लगता है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-5caaedb1"><h5 class="uagb-heading-text">काव्य सौंदर्य स्पष्ट करें –<br>पवन की प्राचीर में रुक,<br>जला जीवन जा रहा झुक,<br>इस झुलस विश्व वन कि,<br>मैं कुसुम ॠतु रात रे मन!</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span> </p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्तियाँ पाठ्यपुस्तक दिगंत भाग 2 के <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">“तुमुल कोलाहल कलह में”</span> कविता से ली गई है। यह कविता <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">महाकाव्य कामायनी </span>का अंश है। इसके कवि<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> जयशंकर प्रसाद जी</span> हैं। इन पंक्तियों में कवि कहते हैं। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पवन जब ऊंची चारदीवारी के में बंद </span>होकर रुक जाता है। जलकर, झुलस कर<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> जब मनुष्य जीवन अपने परिस्थितियों के आगे झुक</span> जाता है। रे मन मैं इस झूलसते विश्व में, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">इस निराशा रूपी वन में एक वसंत ऋतु की रात तरह हूँ। जिसमें उम्मीद में फूल खिलते हैं।</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-ef9197d2"><h5 class="uagb-heading-text">&#8216;सज्जन जलजात&#8217; का क्या अर्थ है?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span> </p></div>



<p class="has-medium-font-size">सजल जलजात का अर्थ है, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जल में खिला हुआ कमल।</span> ( इसमें श्रद्धा अपना परिचय देते हुए कहती है कि जिस प्रकार कीचड़ में कमल खिलता है और वह अपनी खुशबू को भी बिखेरती है। उसी प्रकार श्रद्धा भी घोर निराशा के अश्रु सर में, जल में खिलने वाली कमल की तरह है। ) <span class="has-inline-color has-white-color">Tumul kolahal kalah me Subjective Q &amp; A</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-8f6e3626"><h5 class="uagb-heading-text">कविता का केंद्रीय भाव क्या है? संक्षेप में लिखिए।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span> </p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">&#8216;तुमुल कोलाहल कलह में&#8217; कविता कामायनी से लिया</span> गया है। जिसकी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नायिका श्रद्धा है जो स्वयं कामायनी है।</span> वह हमारे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मन की चंचलता को स्थिर करती है और मन की व्याकुलता को शांती</span> प्रदान करती है। कठिनाइयों में लड़ना सिखाती है और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">एक विनम्र स्त्री का परिचय</span> देती है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-b9fba01d"><h5 class="uagb-heading-text">कविता में &#8216;विषाद&#8217; और &#8216;व्यथा&#8217; का उल्लेख है, यह किस कारण से है, अपनी कल्पना से उत्तर दीजिए।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span> </p></div>



<p class="has-medium-font-size">कविता में विषाद और व्यथा का उल्लेख हमारे जीवन में आने वाले <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कठिनाइयों, बाधाये, दुख:, तकलीफ और हमारे रास्ते में आने वाली अड़चने जिससे हमारा मन अशांत हो जाता है, डर या भय से ग्रसित हो जाता है</span> इसी कारण से है।   <span class="has-inline-color has-white-color">Tumul kolahal kalah me Subjective Q &amp; A</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-27db4527"><h2 class="uagb-heading-text">Quick Link </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<div style="height:5px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-restaurant-menu uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-cc6f4b9b">
<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-52aa34b7"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Chapter Pdf</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-51d41cc9"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Online Test </h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-a7692ba6"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">प्रश्न-उत्तर का पीडीएफ़</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-188bb80f"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">English Summary Class 12th</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://jollylifestyle.com/blog/category/bihar-board-pattern/class-12th/english-class-12th/rainbow-ii/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">अगर आप कक्षा 12 वीं के English Book Rainbow XII | Part-2 का summary पढ़ना चाहते है तो यहाँ क्लिक करें।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-ec64f5db"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">भूगोल कक्षा 12 वीं</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/arts/bhoogol/book-1-maanav-bhoogol-ke-mool-siddhaant/" rel="nofollow">अगर आप भूगोल 12 वीं का किताब &#8220;मानव भूगोल के मूल सिद्धांत&#8221; का नोट्स तथा प्रश्न-उत्तर पढ़ना चाहते है, तो यहाँ क्लिक करें ।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>
</div>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-1895e4b1"><h2 class="uagb-heading-text">हिन्दी&nbsp;100&nbsp;मार्क्स&nbsp;सारांश  </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> You may like this</p></div>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



			<div class="wp-block-uagb-post-carousel uagb-post-grid  uagb-post__image-position-top uagb-post__image-enabled uagb-block-0227d793     uagb-post__arrow-outside uagb-slick-carousel uagb-post__items uagb-post__columns-2 is-carousel uagb-post__columns-tablet-2 uagb-post__columns-mobile-1 uagb-post__carousel_equal-height" data-total="13" style="">

												<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-subjective-q-and-a-omprakash-valmiki-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Juthan-subjective-Q-and-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Juthan subjective Q and A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Juthan-subjective-Q-and-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Juthan-subjective-Q-and-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Juthan-subjective-Q-and-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Juthan-subjective-Q-and-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-subjective-q-and-a-omprakash-valmiki-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-10 | जूठन (प्रश्न-उत्तर) &#8211; ओमप्रकाश वाल्मीकि | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-31T19:05:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 31, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					जूठन का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q 1. विद्यालय में लेखक के साथ&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-10-juthan-subjective-q-and-a-omprakash-valmiki-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-1-kadbak-objective-q-and-a-saransh-malik-mohamad-jayasi-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Kadbak-Objective-Question.png" class="attachment-large size-large" alt="Kadbak Objective Question" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Kadbak-Objective-Question.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Kadbak-Objective-Question-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Kadbak-Objective-Question-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Kadbak-Objective-Question-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-1-kadbak-objective-q-and-a-saransh-malik-mohamad-jayasi-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-1 | कड़बक Objective Q &#038; A &#8211; मलिक मुहम्मद जायसी | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-09T07:01:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 9, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					मलिक मुहम्मद जायसी के पद्य कड़बक का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-1-kadbak-objective-q-and-a-saransh-malik-mohamad-jayasi-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Har-jit-Subjective-Question.png" class="attachment-large size-large" alt="Har jit Subjective Question" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Har-jit-Subjective-Question.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Har-jit-Subjective-Question-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Har-jit-Subjective-Question-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Har-jit-Subjective-Question-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-12 | हार-जीत (प्रश्न-उत्तर) &#8211; अशोक वाजपेयी | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-09-15T11:59:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					September 15, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					हार-जीत का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q1. उत्सव कौन और क्यों मना रहे&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-2-surdas-ke-pad-subjective-q-and-a-surdas-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Surdas-ke-pad-Subjective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Surdas ke pad Subjective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Surdas-ke-pad-Subjective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Surdas-ke-pad-Subjective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Surdas-ke-pad-Subjective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Surdas-ke-pad-Subjective-Q-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-2-surdas-ke-pad-subjective-q-and-a-surdas-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-2 | पद (प्रश्न-उत्तर) &#8211; सूरदास | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-09-05T15:19:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					September 5, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					सूरदास के पद का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q-1. प्रथम पद में किस&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-2-surdas-ke-pad-subjective-q-and-a-surdas-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chhppya-bhavarth-saransh-navadas-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/chhppya-bhavarth-saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="chhppya bhavarth (saransh)" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/chhppya-bhavarth-saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/chhppya-bhavarth-saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/chhppya-bhavarth-saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/chhppya-bhavarth-saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/chhppya-bhavarth-saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chhppya-bhavarth-saransh-navadas-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-4 | छप्पय भावार्थ (सारांश) &#8211; नाभादास | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-04T14:41:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 4, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					नाभादास द्वारा लिखा गया यह छप्पर भक्तमाला से संकलित है। नाभादास ने अपने इस छप्पर&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chhppya-bhavarth-saransh-navadas-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-8-usha-kavita-objective-q-and-a-shamsher-bahadur-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Usha-Kavita-Objective-Question.png" class="attachment-large size-large" alt="Usha Kavita Objective Question" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Usha-Kavita-Objective-Question.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Usha-Kavita-Objective-Question-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Usha-Kavita-Objective-Question-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Usha-Kavita-Objective-Question-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-8-usha-kavita-objective-q-and-a-shamsher-bahadur-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-8 | उषा Objective Q &#038; A &#8211; शमशेर बहादुर सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-16T07:16:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 16, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					उषा (शमशेर बहादुर सिंह) का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।

1&#8230;.				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-8-usha-kavita-objective-q-and-a-shamsher-bahadur-singh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
											</div>
			<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-me-subjective-q-and-a-jayshankar-prasad-12th-hindi-100-marks/">पद्य-6 | तुमुल कोलाहल कलह में (प्रश्न-उत्तर) &#8211; जयशंकर प्रसाद | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-me-subjective-q-and-a-jayshankar-prasad-12th-hindi-100-marks/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>पद्य-5 &#124; कवित्त (प्रश्न-उत्तर) &#8211; भूषण &#124; कक्षा-12 वीं &#124; हिन्दी 100 मार्क्स</title>
		<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-subjective-q-and-a-bhushan-12th-hindi-100-marks/</link>
					<comments>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-subjective-q-and-a-bhushan-12th-hindi-100-marks/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 08 Sep 2021 14:59:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bihar Board]]></category>
		<category><![CDATA[Class 12th]]></category>
		<category><![CDATA[Subjective Q & A]]></category>
		<category><![CDATA[दिगंत भाग 2]]></category>
		<category><![CDATA[पद्य]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी]]></category>
		<category><![CDATA[Arts]]></category>
		<category><![CDATA[by रीतिका]]></category>
		<category><![CDATA[Commerce]]></category>
		<category><![CDATA[Science]]></category>
		<category><![CDATA[हिंदी]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी 100 मार्क्स]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://nrbhindi.jollylifestyle.com/?p=3460</guid>

					<description><![CDATA[<p>कवित्त का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।<br />
Q1. शिवा जी की तुलना भूषण ने किन किन से की है ?<br />
उत्तर- शिवा जी की तुलना भूषण जी ने इंद्र, बाड़व (समुन्द्र की आग), भगवान राम, वायु, शिवाजी, परशुराम, दावा (जंगल की आग), चीता, शेर और कृष्ण से की है।</p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-subjective-q-and-a-bhushan-12th-hindi-100-marks/">पद्य-5 | कवित्त (प्रश्न-उत्तर) &#8211; भूषण | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-e09f62a2"><h2 class="uagb-heading-text">विवरण</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">Kavitt Subjective Question</p></div>



<figure class="wp-block-table aligncenter is-style-stripes"><table class="has-background" style="background-color:#fcf0ef"><thead><tr><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">आधारित पैटर्न</span></th><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">बिहार बोर्ड, पटना</span></th></tr></thead><tbody><tr><td>कक्षा</td><td>12 वीं</td></tr><tr><td>संकाय</td><td>कला (I.A.), वाणिज्य (I.Com) &amp; विज्ञान (I.Sc)</td></tr><tr><td>विषय</td><td>हिन्दी (100 Marks)</td></tr><tr><td>किताब</td><td>दिगंत&nbsp;भाग-2</td></tr><tr><td>प्रकार</td><td>प्रश्न-उत्तर</td></tr><tr><td>अध्याय</td><td>पद्य-5 | कवित्त &#8211; भूषण</td></tr><tr><td>कीमत</td><td>नि: शुल्क</td></tr><tr><td>लिखने का माध्यम</td><td>हिन्दी</td></tr><tr><td>उपलब्ध</td><td><a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jollylifestyle.nrbhindi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">NRB HINDI App पर उपलब्ध</a></td></tr></tbody><tfoot><tr><td>श्रेय (साभार)</td><td><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/by-%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%a4%e0%a4%bf%e0%a4%95%e0%a4%be/" data-type="post_tag" data-id="225">रीतिका</a></td></tr></tfoot></table><figcaption><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">पद्य-5 | कवित्त (प्रश्न-उत्तर) &#8211; भूषण | कक्षा-12 वीं</span></figcaption></figure>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-8dfc2b19"><h5 class="uagb-heading-text">शिवा&nbsp;जी&nbsp;की&nbsp;तुलना&nbsp;भूषण&nbsp;ने&nbsp;किन&nbsp;किन&nbsp;से&nbsp;की&nbsp;है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span>  </p></div>



<p class="has-medium-font-size">शिवा&nbsp;जी&nbsp;की&nbsp;तुलना&nbsp;भूषण&nbsp;जी&nbsp;ने&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">इंद्र, बाड़व&nbsp;(समुन्द्र&nbsp;की&nbsp;आग), भगवान&nbsp;राम, वायु, शिवाजी, परशुराम, दावा (जंगल&nbsp;की&nbsp;आग), चीता, शेर और कृष्ण से&nbsp;की&nbsp;है।</span>  <span class="has-inline-color has-white-color">Kavitt Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-d50bfa96"><h5 class="uagb-heading-text"> शिवा&nbsp;जी&nbsp;की&nbsp;तुलना&nbsp;भूषण&nbsp;ने मृगराज&nbsp;से&nbsp;क्यों&nbsp;की&nbsp;है&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span>  </p></div>



<p class="has-medium-font-size">जिस&nbsp;प्रकार&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जंगल&nbsp;का&nbsp;राजा&nbsp;सिंह</span>&nbsp;होता&nbsp;है&nbsp;उसी&nbsp;प्रकार&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शिवाजी&nbsp;का&nbsp;भी&nbsp;राज&nbsp;इन&nbsp;म्लेच्छ&nbsp;पर&nbsp;यानि&nbsp;अंग्रेजों&nbsp;पर&nbsp;है&nbsp;उनकी&nbsp;वीरता&nbsp;प्राक्रम, बल&nbsp;और&nbsp;राज&nbsp;करने&nbsp;की&nbsp;क्षमता</span>&nbsp;को&nbsp;दिखने&nbsp;के&nbsp;लिए <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शिवा&nbsp;जी&nbsp;की&nbsp;तुलना&nbsp;भूषण&nbsp;ने मृगराज&nbsp;से</span>  की&nbsp;है ।&nbsp;  <span class="has-inline-color has-white-color">Kavitt Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-2c64b1c1"><h5 class="uagb-heading-text">छत्रसाल&nbsp;की&nbsp;तलवार&nbsp;कैसी&nbsp;है&nbsp;? वर्णन&nbsp;कीजिए&nbsp;।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span>  </p></div>



<p class="has-medium-font-size">छत्रसाल&nbsp;की&nbsp;तलवार&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूर्य&nbsp;की&nbsp;प्रलयंकारी&nbsp;किरणों</span>&nbsp;के&nbsp;समान&nbsp;है।&nbsp;जो&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अंधकार&nbsp;को&nbsp;कटती&nbsp;हुई&nbsp;शत्रु&nbsp;के&nbsp;गर्दन&nbsp;पर&nbsp;नागिन</span>&nbsp;की&nbsp;तरह&nbsp;चलती&nbsp;है&nbsp;छत्रसाल&nbsp;की&nbsp;तलवार&nbsp;जब&nbsp;चलती&nbsp;है&nbsp;ऐसा&nbsp;लगता&nbsp;है&nbsp;जैसे&nbsp;वो&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">काल&nbsp;की&nbsp;देवी&nbsp;माँ&nbsp;काली&nbsp;को&nbsp;प्रसन्न&nbsp;करने&nbsp;के&nbsp;लिए&nbsp;कलेवा&nbsp;दे&nbsp;रही&nbsp;है।&nbsp;</span>    <span class="has-inline-color has-white-color">Kavitt Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-d38ad426"><h5 class="uagb-heading-text">नीचे&nbsp;लिखे&nbsp;अवतरणों&nbsp;का&nbsp;अर्थ&nbsp;स्पष्ट&nbsp;करे ।<br>(क) लगति&nbsp;लपकि&nbsp;कंठ&nbsp;बैरिन&nbsp;के&nbsp;नागिनि&nbsp;सी,<br>रुद्रहि&nbsp;रिझावै&nbsp;दै&nbsp;दै&nbsp;मुंडन&nbsp;की&nbsp;माल&nbsp;को ।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span>  </p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्तियाँ हमारे पाठ्यपुस्तक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दिंगत भाग 2 के कवित्त कविता</span> से ली गई है। इसके कवि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भूषण जी</span> है। वे इन पंक्तियों के माध्यम से <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वीर छत्रसाल के शौर्य और वीरता का बखान</span> करते हुऐ कहते है की, आप की तलवार ऐसे चलती है, जैसे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नागिन अपने शत्रुओं के गले से लिपट जाती है</span>, और अपने शत्रु को खत्म कर देती है। ऐसा लगता है, जैसे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शिव जी को खुश करने के लिए आपकी तलवार मुंडो की माला </span>चढ़ाती हो।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-4b0b174b"><h5 class="uagb-heading-text">(ख) प्रतिभट&nbsp;कटक&nbsp;कटीले&nbsp;केते&nbsp;कटि&nbsp; कटि ,<br>कालिका&nbsp;सी&nbsp;किलकि&nbsp;कलेऊ&nbsp;देति&nbsp;कल&nbsp;को&nbsp;।&nbsp;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span>  </p></div>



<p class="has-medium-font-size">प्रस्तुत पंक्तियाँ हमारे पाठ्यपुस्तक <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दिंगत भाग 2 के कवित्त कविता</span> से ली गई है। इसके कवि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भूषण जी</span> है। वे इन पंक्तियों के माध्यम से <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">वीर छत्रसाल के शौर्य और वीरता का बखान</span> करते हुऐ कहते है की, <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">हे राजन आपकी जो प्रलयंकारी तलवार है</span>, वह शत्रु समूह के सिर को इस प्रकार काटती है, जिस प्रकार <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">देवी का कलिका (काली) रूप ने रक्तबीज का संहार </span>किया था, और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">ऐसा लगता है जैसे माँ काली को प्रसन्न करने के लिए कलेऊ दे रही हो।</span>       <span class="has-inline-color has-white-color">Kavitt Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-ed273dbd"><h5 class="uagb-heading-text">भूषण&nbsp;रीतिकाल&nbsp;की&nbsp;किस&nbsp;धारा&nbsp;के&nbsp;कवि&nbsp;है,&nbsp;वे&nbsp;अन्य&nbsp;रितिकालीन&nbsp;कवियों&nbsp;से&nbsp;कैसे&nbsp;विशिष्ट&nbsp;है ?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span>  </p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भूषण&nbsp;एक&nbsp;रीतिबद्ध आचार्य कवि है।</span> उनका <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">अलंकार निरूपण सफल नहीं हो सका</span> उनका काव्य रूप ही ज्यादा सफल रहा। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">रीतिकाल मे प्रायः सभी कवि श्रिगांर रस की कविता लिखते थे लेकिन कवि भूषण ने इन सब से हटकर वीर रस को प्रमुखता दी ।</span>    <span class="has-inline-color has-white-color"> Kavitt Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-1e690b95"><h5 class="uagb-heading-text">आपके&nbsp;अनुसार&nbsp;दोनों&nbsp;छंदों&nbsp;मे&nbsp;अधिक&nbsp;प्रभावी&nbsp;कोण&nbsp;है&nbsp;और&nbsp;क्यों&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">उत्तर</span>  </p></div>



<p class="has-medium-font-size">मेरे&nbsp;अनुसार&nbsp;दोनों&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">छंदों&nbsp;मे&nbsp;से&nbsp;ज्यादा&nbsp;प्रभावी&nbsp;प्रथम&nbsp;छंद&nbsp;था</span>&nbsp;क्योंकी&nbsp;इसमें&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">शिवाजी&nbsp;की&nbsp;वीरता&nbsp;और&nbsp;शौर्य&nbsp;को&nbsp;दर्शीया&nbsp;गया&nbsp;है&nbsp;।</span>&nbsp;उनकी&nbsp;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बल,&nbsp;साहस और पराक्रम</span> का वर्णन है जो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">असत्य पर सत्य की विजय को दर्शाती है।</span>    <span class="has-inline-color has-white-color">Kavitt Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-171911f8"><h2 class="uagb-heading-text"> Quick Link  </h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<div style="height:5px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-restaurant-menu uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-3917fcec">
<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-ab7b15eb"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Chapter Pdf</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-82be08c3"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Online Test </h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-835e4ddc"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">प्रश्न-उत्तर का पीडीएफ़</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-83079aa9"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">English Summary Class 12th</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://jollylifestyle.com/blog/category/bihar-board-pattern/class-12th/english-class-12th/rainbow-ii/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">अगर आप कक्षा 12 वीं के English Book Rainbow XII | Part-2 का summary पढ़ना चाहते है तो यहाँ क्लिक करें।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-9a8259ac"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">भूगोल कक्षा 12 वीं</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/arts/bhoogol/book-1-maanav-bhoogol-ke-mool-siddhaant/" rel="nofollow">अगर आप भूगोल 12 वीं का किताब &#8220;मानव भूगोल के मूल सिद्धांत&#8221; का नोट्स तथा प्रश्न-उत्तर पढ़ना चाहते है, तो यहाँ क्लिक करें ।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>
</div>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-9da6ecb6"><h2 class="uagb-heading-text">हिन्दी&nbsp;100&nbsp;मार्क्स&nbsp;सारांश</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> You may like this</p></div>



<div style="height:25px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



			<div class="wp-block-uagb-post-carousel uagb-post-grid  uagb-post__image-position-top uagb-post__image-enabled uagb-block-9d5d8432     uagb-post__arrow-outside uagb-slick-carousel uagb-post__items uagb-post__columns-2 is-carousel uagb-post__columns-tablet-2 uagb-post__columns-mobile-1 uagb-post__carousel_equal-height" data-total="13" style="">

												<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-6-ek-lekh-aur-ek-patra-objective-q-and-a-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Ek-Lekh-Aur-Ek-Patra-ka-Objective.png" class="attachment-large size-large" alt="Ek Lekh Aur Ek Patra ka Objective" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Ek-Lekh-Aur-Ek-Patra-ka-Objective.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Ek-Lekh-Aur-Ek-Patra-ka-Objective-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Ek-Lekh-Aur-Ek-Patra-ka-Objective-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Ek-Lekh-Aur-Ek-Patra-ka-Objective-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-6-ek-lekh-aur-ek-patra-objective-q-and-a-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-6 | एक लेख और एक पत्र Objective Q &#038; A &#8211; भगत सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-01T07:12:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 1, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					भगत सिंह द्वारा रचित एक लेख और एक पत्र पाठ का Objective Q &amp; A&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-6-ek-lekh-aur-ek-patra-objective-q-and-a-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Har-jit-Subjective-Question.png" class="attachment-large size-large" alt="Har jit Subjective Question" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Har-jit-Subjective-Question.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Har-jit-Subjective-Question-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Har-jit-Subjective-Question-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Har-jit-Subjective-Question-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-12 | हार-जीत (प्रश्न-उत्तर) &#8211; अशोक वाजपेयी | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-09-15T11:59:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					September 15, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					हार-जीत का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q1. उत्सव कौन और क्यों मना रहे&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-12-har-jit-subjective-q-and-a-ashok-vajpeyi-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-6-ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Ek Lekh Aur Ek Patra Saransh" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-6-ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-6 | एक लेख और एक पत्र (सारांश) &#8211; भगत सिंह | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-19T15:51:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 19, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					&#8220;एक लेख और एक पत्र&#8221; में &#8220;भगत सिंह&#8221; द्वारा लिखा गया है। इस पाठ में&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-6-ek-lekh-aur-ek-patra-saransh-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-3-smpurn-kranti-subjective-q-and-a-jay-prakash-narayn-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img fetchpriority="high" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Smpurn-kranti-Subjective-Q-A.png" class="attachment-large size-large" alt="Smpurn kranti Subjective Q &amp; A" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Smpurn-kranti-Subjective-Q-A.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Smpurn-kranti-Subjective-Q-A-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Smpurn-kranti-Subjective-Q-A-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/11/Smpurn-kranti-Subjective-Q-A-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-3-smpurn-kranti-subjective-q-and-a-jay-prakash-narayn-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-3 | संपूर्ण क्रांति (प्रश्न-उत्तर) &#8211; जयप्रकाश नारायण | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-24T11:30:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 24, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/subjective-q-a/">Subjective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					संपूर्ण क्रांति का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।
Q1. आंदोलन के नेतृत्व के संबंध&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-3-smpurn-kranti-subjective-q-and-a-jay-prakash-narayn-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-11-haste-huye-mera-akelapan-saransh-malayaz-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/haste-huye-mera-akelapan-Saransh.png" class="attachment-large size-large" alt="Haste Huye Mera Akelapan (Saransh)" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/haste-huye-mera-akelapan-Saransh.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/haste-huye-mera-akelapan-Saransh-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/haste-huye-mera-akelapan-Saransh-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/haste-huye-mera-akelapan-Saransh-768x576.png 768w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/07/haste-huye-mera-akelapan-Saransh-660x495.png 660w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-11-haste-huye-mera-akelapan-saransh-malayaz-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">गद्य-11 | हँसते हुए मेरा अकेलापन (सारांश) &#8211; मलयज | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-07-24T14:16:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					July 24, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/gady/">गद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/">सारांश</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					मलयज जी रानीखेत में लिखते हैं कि, &#8220;मिलिट्री की छावनी&#8221; के लिए पुरे सीजन इंधन&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/gady-11-haste-huye-mera-akelapan-saransh-malayaz-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
																<article class="uagb-post__inner-wrap">								<div class='uagb-post__image'>
									<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-mein-objective-q-and-a-jayshankra-prasad-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer"><img loading="lazy" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tumul-Kolahal-Kalah-Mein-Objective.png" class="attachment-large size-large" alt="Tumul Kolahal Kalah Mein Objective" srcset="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tumul-Kolahal-Kalah-Mein-Objective.png 1024w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tumul-Kolahal-Kalah-Mein-Objective-600x450.png 600w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tumul-Kolahal-Kalah-Mein-Objective-300x225.png 300w, https://nrbhindi.jollylifestyle.com/wp-content/uploads/2021/08/Tumul-Kolahal-Kalah-Mein-Objective-768x576.png 768w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />					</a>
									</div>
						<h4 class="uagb-post__title uagb-post__text">
				<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-mein-objective-q-and-a-jayshankra-prasad-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">पद्य-6 | तुमुल कोलाहल कलह में Objective Q &#038; A &#8211; जयशंकर प्रसाद | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a>
			</h4>
						<div class='uagb-post__text uagb-post-grid-byline'>
								<time datetime="2021-08-14T07:16:00+05:30" class="uagb-post__date">
				<span class="dashicons-calendar dashicons"></span>					August 14, 2021				</time>
							<span class="uagb-post__comment">
				<span class="dashicons-admin-comments dashicons"></span>					No Comments				</span>
							<div class="uagb-post__text">
					<span class='uagb-post__taxonomy'>
						<span class="dashicons-tag dashicons"></span>						<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/">Bihar Board</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/">Class 12th</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/objective-q-a/">Objective Q &amp; A</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/">दिगंत भाग 2</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/digant-bhaag-2/saransh/pady/">पद्य</a>,&nbsp;<a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/hindi/">हिन्दी</a>					</span>
				</div>
							</div>
							<div class='uagb-post__text uagb-post__excerpt'>
					तुमुल कोलाहल कलह में (जयशंकर प्रसाद) का Objective Q &amp; A पढ़ने के लिए ऊपर&#8230;				</div>
						<div class="uagb-post__text uagb-post__cta wp-block-button">
				<a class="wp-block-button__link uagb-text-link" style="" href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-6-tumul-kolahal-kalah-mein-objective-q-and-a-jayshankra-prasad-class-12th-hindi-100-marks/" target="_self" rel="bookmark noopener noreferrer">Continue Reading&#8230;</a>
			</div>
			
									</article>
											</div>
			<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-subjective-q-and-a-bhushan-12th-hindi-100-marks/">पद्य-5 | कवित्त (प्रश्न-उत्तर) &#8211; भूषण | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-5-kavitt-subjective-q-and-a-bhushan-12th-hindi-100-marks/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>पद्य-4 &#124; छप्पय (प्रश्न-उत्तर) &#8211; नाभादास &#124; कक्षा-12 वीं &#124; हिन्दी 100 मार्क्स</title>
		<link>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chappy-subjective-q-and-a-nabhadas-12th-hindi-100-marks/</link>
					<comments>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chappy-subjective-q-and-a-nabhadas-12th-hindi-100-marks/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 07 Sep 2021 15:01:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bihar Board]]></category>
		<category><![CDATA[Class 12th]]></category>
		<category><![CDATA[Subjective Q & A]]></category>
		<category><![CDATA[दिगंत भाग 2]]></category>
		<category><![CDATA[पद्य]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी]]></category>
		<category><![CDATA[Arts]]></category>
		<category><![CDATA[by रीतिका]]></category>
		<category><![CDATA[Commerce]]></category>
		<category><![CDATA[Science]]></category>
		<category><![CDATA[हिंदी]]></category>
		<category><![CDATA[हिन्दी 100 मार्क्स]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://nrbhindi.jollylifestyle.com/?p=3463</guid>

					<description><![CDATA[<p>छप्पय का प्रश्न-उत्तर पढ़ने के लिए ऊपर क्लिक करें।<br />
Q1. नाभादास ने छप्पय मे काबीर की किन विशेषताओं का उल्लेख किया है ? उनकी क्रम से सूची बनाइए ।<br />
उत्तर- नाभादास ने छप्पय में कबीर की निम्न विशेषताओं का उल्लेख किया है। कबीर जी भक्ति को धर्म मानते हैं और भक्ति से विमुख सबको अधर्म कहते हैं। कबीर जी ने दिखावे की भक्ति को तुच्छ कहा है। कबीर जी सभी को एक मानते हैं, किसी भी तरह से किसी के साथ पक्षपात या भेद-भाव नहीं करते हैं। वे कभी भी मुख देखी की बात नहीं करते हैं।</p>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chappy-subjective-q-and-a-nabhadas-12th-hindi-100-marks/">पद्य-4 | छप्पय (प्रश्न-उत्तर) &#8211; नाभादास | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-028edea9"><h2 class="uagb-heading-text">विवरण&nbsp;</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">Chappy Subjective Question</p></div>



<figure class="wp-block-table aligncenter is-style-stripes"><table class="has-background" style="background-color:#fcf0ef"><thead><tr><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">आधारित पैटर्न</span></th><th><span class="has-inline-color has-pale-pink-color">बिहार बोर्ड, पटना</span></th></tr></thead><tbody><tr><td>कक्षा</td><td>12 वीं</td></tr><tr><td>संकाय</td><td>कला (I.A.), वाणिज्य (I.Com) &amp; विज्ञान (I.Sc)</td></tr><tr><td>विषय</td><td>हिन्दी (100 Marks)</td></tr><tr><td>किताब</td><td>दिगंत&nbsp;भाग-2</td></tr><tr><td>प्रकार</td><td>प्रश्न-उत्तर</td></tr><tr><td>अध्याय</td><td>पद्य-4 | छप्पय &#8211; नाभादास </td></tr><tr><td>कीमत</td><td>नि: शुल्क</td></tr><tr><td>लिखने का माध्यम</td><td>हिन्दी</td></tr><tr><td>उपलब्ध</td><td><a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=com.jollylifestyle.nrbhindi">NRB HINDI App पर उपलब्ध</a> </td></tr></tbody><tfoot><tr><td>श्रेय (साभार)</td><td><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/tag/by-%e0%a4%b0%e0%a5%80%e0%a4%a4%e0%a4%bf%e0%a4%95%e0%a4%be/" data-type="post_tag" data-id="225">रीतिका</a></td></tr></tfoot></table><figcaption><span class="has-inline-color has-light-green-cyan-color">पद्य-4 | छप्पय (प्रश्न-उत्तर) &#8211; नाभादास | कक्षा-12 वीं</span></figcaption></figure>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-5bb04725"><h5 class="uagb-heading-text">नाभादास&nbsp;ने&nbsp;छप्पय&nbsp;मे&nbsp;काबीर&nbsp;की&nbsp;किन&nbsp;विशेषताओं का उल्लेख किया है ? उनकी क्रम से सूची बनाइए । &nbsp;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text">उत्तर&nbsp;</p></div>



<p class="has-medium-font-size">नाभादास ने छप्पय में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कबीर की निम्न विशेषताओं</span> का उल्लेख किया है। कबीर जी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भक्ति को धर्म</span> मानते हैं और <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भक्ति से विमुख सबको अधर्म</span> कहते हैं। कबीर जी ने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">दिखावे की भक्ति को तुच्छ</span> कहा है। कबीर जी सभी को एक मानते हैं, किसी भी तरह से किसी के साथ<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> पक्षपात या भेद-भा</span>व नहीं करते हैं। वे कभी भी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मुख&nbsp;देखी की बात नहीं</span> करते हैं।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-3b2e627e"><h5 class="uagb-heading-text">मुख&nbsp;देखी&nbsp;नाहीं&nbsp;भनी&nbsp;का&nbsp;क्या&nbsp;अर्थ&nbsp;है&nbsp;? कबीर&nbsp;पर&nbsp;यह&nbsp;कैसे&nbsp;लागू&nbsp;होता&nbsp;है&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp;</p></div>



<p class="has-medium-font-size">मुख देखी नाहीं भनी का अर्थ है मुख देखकर नहीं बोलना, कबीर पर यह लागू होता है क्योंकि कबीर ने कभी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">मुख देखी बात</span> नहीं कि है। उन्होंने कभी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जाति-धर्म को लेकर किसी के साथ भेदभाव </span>नहीं किया है। कवि ने क<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भी पक्षपात नहीं </span>किया है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-9b4465a8"><h5 class="uagb-heading-text">सूर के काव्य की किन विशेषताओं का उल्लेख कवि ने किया है ?&nbsp;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">सूर के काव्य की विशेषताओं का उल्लेख कवि ने किया है। सूर के जो काव्य है वो <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">चमत्कार और अनुप्रास</span> से भरे होते हैं। इनकी भाषा <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">तुकधारी</span> होती है। सूर जो है वो कृष्ण भक्त हैं और कृष्ण की जितनी भी लीलाये हैं, उसे उन्हें अपने काव्य में दर्शाया है। कृष्ण के <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">जन्म, कर्म, लीला, गुण और रूप</span> आदि को ही सुर अपने कविताओं में लिखते हैं। कवि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नाभादास के अनुसा</span>र जो भी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूर के काव्य</span> को सुनता है, उनकी <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">बुद्धि विमल</span> हो जाती है।       <span class="has-inline-color has-white-color">Chappy Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-dbc37c83"><h5 class="uagb-heading-text">अर्थ&nbsp;स्पष्ट&nbsp;करें&nbsp;&#8211;<br>(क) सूर&nbsp;कविता&nbsp;सुनि&nbsp;कौन&nbsp;कवि, जो&nbsp;नहिं&nbsp;शिरचालन&nbsp;करै&nbsp;।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नाभादास</span> द्वारा लिखा गया यह<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> छप्पय भक्तमाला से संकलित</span> है। नाभादास ने इस&nbsp;पंक्ति में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूरदास जी के कविताओ और उनके गुणों</span> का उल्लेख किया है। इन पंक्तियों में नाभादास जी कहते हैं कि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सूरदास की कविताओं को सुनकर कोई भी कभी उनकी बातों को गलत नहीं कह सकता सभी उनकी कविताओं पर अपनी हामी भरते हैं और अपना सिर हाँ में हिलाते हैं।</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-01e807e6"><h5 class="uagb-heading-text">(ख) भगति&nbsp;विमुख&nbsp;जे&nbsp;धर्म&nbsp;सो&nbsp;सब&nbsp;अधर्म&nbsp;करि&nbsp;गाए&nbsp;।</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size"><span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">नाभादास</span> द्वारा लिखा गया यह <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">छप्पय भक्तमाला से संकलित</span> है। नाभादास ने इस&nbsp;पंक्ति में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कबीर जी के व्यक्तित्व और उनके गुणों </span>का उल्लेख किया है। इन पंक्तियों में नाभादास जी कहते हैं कि <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कबीर जी ने हृदय से किए गए भक्ति को धर्म</span> माना है। जिसमें <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सच्ची भावना हो, प्रेम हो बाकी सब अधर्म</span> है, दिखावा है।        <span class="has-inline-color has-white-color">Chappy Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-5d35943c"><h5 class="uagb-heading-text">पक्षपात&nbsp;नहीं&nbsp;वचन&nbsp;सबही&nbsp;के&nbsp;हित&nbsp;की&nbsp;भाषी&nbsp;।&nbsp;इस&nbsp;पंक्ति मे कबीर के किस गुण का परिचय दिया गया है ?&nbsp;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">&#8220;<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">पक्षपात&nbsp;नहीं&nbsp;वचन&nbsp;सबही&nbsp;के&nbsp;हित&nbsp;की&nbsp;भाषी</span>&#8221; इस पंक्ति में कबीर ने सभी के प्रति <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">समान रहने वाले समानता के गुण</span> का परिचय दिया है। कबीर किसी के साथ पक्षपात नहीं करते हैं। वे <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">सभी के साथ एक समान व्यवहार</span> करते हैं। वह जो कुछ भी बोलते हैं वह सभी के हित के लिए होता है।</p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-0a0b0768"><h5 class="uagb-heading-text">कविता&nbsp;मे&nbsp;तुक&nbsp;का&nbsp;क्या&nbsp;महत्व&nbsp;है&nbsp;? इन&nbsp;छप्पयों&nbsp;के&nbsp;संदर्भ&nbsp;मे&nbsp;स्पष्ट&nbsp;करें&nbsp;।&nbsp;</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">साखी-भा<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">षी, भनी-दर्शनी, अतिभारी-तुकधारी, भासी-परकासी</span> जैसे शब्द एक तुक को धारण किये हुए हैं। कविताओं में <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">तुक का बड़ा महत्व</span> होता है। पंक्तियों के अंत में ऐसे शब्द प्रयोग से कविता <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">एक लय में सुनाई </span>पड़ती हैं। इससे कवि की <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">प्रतिभा का पता</span> चलता है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">ये तुक नाभादास की कविता में ही देखने</span> को मिलते हैं, हिंदी साहित्य में नहीं।     <span class="has-inline-color has-white-color">Chappy Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-83c2233a"><h5 class="uagb-heading-text">कबीर&nbsp;कानि&nbsp;राखी&nbsp;नहीं&nbsp;से&nbsp;क्या&nbsp;तात्पर्य&nbsp;है&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size"> <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">कबीर&nbsp;कानि&nbsp;राखी</span>&nbsp;से&nbsp;क्या&nbsp;तात्पर्य&nbsp;है। कबीर ने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भगवान की भक्ति को ही महत्व</span> दिया है। उनके लिए<span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color"> चार वर्णाश्रम और छः दर्शन </span>का कोई महत्व नहीं है।&nbsp;  <span class="has-inline-color has-white-color">Chappy Subjective Question</span></p>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:20px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-f958c63c"><h5 class="uagb-heading-text">कबीर&nbsp;ने&nbsp;भक्ति&nbsp;को&nbsp;कितना&nbsp;महत्व&nbsp;दिया&nbsp;?</h5><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> उत्तर&nbsp; </p></div>



<p class="has-medium-font-size">कबीर ने <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">भक्ति को सब से ऊपर सर्वश्रेष्ठ</span> माना है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">योग, व्रत, दान को तुच्छ</span> माना है। दिखावे की भक्ति से ज्यादा महत्व मन की भक्ति को दिया है। <span class="has-inline-color has-luminous-vivid-amber-color">साफ मन से की गई भक्ति को ही वे सर्वश्रेष्ठ मानते हैं।</span></p>



<h2 class="wp-block-heading" style="font-size:10px"><span class="has-inline-color has-white-color">Chappy Subjective Question</span></h2>



<h2 class="has-white-color has-text-color wp-block-heading" style="font-size:10px">Chappy Subjective Question</h2>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-6341a4db"><h2 class="uagb-heading-text">Quick Link</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"></p></div>



<div style="height:5px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-restaurant-menu uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-e72ec62e">
<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-e11b60e1"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Chapter Pdf</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-32d42800"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">Online Test </h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-4378822a"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">प्रश्न-उत्तर का पीडीएफ़</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc">यह अभी उपलब्ध नहीं है लेकिन जल्द ही इसे publish किया जाएगा । बीच-बीच में वेबसाइट चेक करते रहें।</div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-62bded4a"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">English Summary Class 12th</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://jollylifestyle.com/blog/category/bihar-board-pattern/class-12th/english-class-12th/rainbow-ii/" target="_blank" rel="noreferrer noopener nofollow">अगर आप कक्षा 12 वीं के English Book Rainbow XII | Part-2 का summary पढ़ना चाहते है तो यहाँ क्लिक करें।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>



<div class="uagb-rest_menu__wrap uagb-rest_menu_repeater  uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rest_menu__outer-wrap uagb-block-c48d9546"><div class=" uagb-rm__align-left uagb-rm__desk-column-2 uagb-rm__tablet-column-2 uagb-rm__mobile-column-1 "><div class="uagb-rm__content"><div class="uagb-rm__text-wrap"><div class="uagb-rm-details"><div class="uagb-rm__title-wrap"><h5 class="uagb-rm__title">भूगोल कक्षा 12 वीं</h5><div class="uagb-rest-menu-text-wrap"><div class="uagb-rm__desc"><a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/category/bihar-board/class-12th/arts/bhoogol/book-1-maanav-bhoogol-ke-mool-siddhaant/" rel="nofollow">अगर आप भूगोल 12 वीं का किताब &#8220;मानव भूगोल के मूल सिद्धांत&#8221; का नोट्स तथा प्रश्न-उत्तर पढ़ना चाहते है, तो यहाँ क्लिक करें ।</a></div></div></div><div class="uagb-rm__price-wrap"><span class="uagb-rm__price">मुफ़्त</span></div></div></div></div><div class="uagb-rm__separator-parent"><div class="uagb-rm__separator"></div></div></div></div></div>
</div>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<hr class="wp-block-separator"/>



<div style="height:50px" aria-hidden="true" class="wp-block-spacer"></div>



<div class="wp-block-uagb-advanced-heading uagb-block-a3d6d2a6"><h2 class="uagb-heading-text">हिन्दी&nbsp;100&nbsp;मार्क्स&nbsp;सारांश</h2><div class="uagb-separator-wrap"><div class="uagb-separator"></div></div><p class="uagb-desc-text"> You may like thi</p></div>
<p>The post <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chappy-subjective-q-and-a-nabhadas-12th-hindi-100-marks/">पद्य-4 | छप्पय (प्रश्न-उत्तर) &#8211; नाभादास | कक्षा-12 वीं | हिन्दी 100 मार्क्स</a> appeared first on <a href="https://nrbhindi.jollylifestyle.com">NRB APP</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://nrbhindi.jollylifestyle.com/pady-4-chappy-subjective-q-and-a-nabhadas-12th-hindi-100-marks/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
